• houses

Silo
Zalesie
Radzewice
Praha-1
Praha-2
Otaslavice
Legionowo
Sekocin
under construction

• residential

Grodziska
under construction
Oficyna
under construction
Polna
under construction

• interiors

Asahi
Banderi
Losov
Wroclaw

• competitions

Srebrna_Gora
Psary
Opava
Modrice
Legnica
Palach
Warszawa
Wroclaw

• concepts

Biennale
Mikolajki

• others


  • Era 21 2/2006
  • A10 15/2007
  • Architektura-Murator 4/2007
  • Era 21 6/2007
  • Tyden 20/2007
  • Architektura-Murator 6/2007
  • HOME 03/2008
  • H.O.M.i.E. 04-05/2008
  • Architekt 07/2008
  • Re-Use Architecture; Braun Publishing 2010
  • Collection – European Architecture; Braun Publishing 2010
  • New York Times 03/2010
  • bydleni special HN 05/2010
  • 1000 x European Architecture; Braun Publishing 2011
  • Architekti CZ; Grada Publishing 2015


RO_AR
Szymon Rozwałka architects
ul.Wyspiańskiego 11b/3
72-600 Świnoujście, Poland

Studio:
RO_AR architects
Husova 13
602 00 Brno, Czech Republic

tel.: (CZ) +420 606 372 962
  (PL) +48 691 504 684

e-mail: roar@ro-ar.eu

info
about
plans
exterior
interior
←back to houses

SILO - APARTMENT ON THE TOP OF A GRAIN SILO

year of completion:  2007
location:                  ul. Polská, Olomouc-Tržnice, Czech Republic
floor area:                 320 sqm
author:                      Szymon Rozwałka, Tomáš Pejpek
team:                         Paweł Wachnicki, Pavel Martinka,
                                  Alice Michálková, Aleksandra Rachwalska,
                                  Robert Binar
status:                       built
photos:                     Mirek Kolčava, Szymon Rozwałka,
                                 Wojciech Kryński

About:

IDEA

The silo renovation for an entirely new function which is not intended for this type of object (does it mean this function is wrong?) - this is how the topic of this project can be phrased.

However, what does it really mean when we talk about a wrong function in architecture? Is it not so that the adaptation of a function usually results from a predetermined way of thinking about things? Who has the right to decide about the way of grasping what is right and what is wrong? The problem is that there is a vast continuum of the unknown between the right and the wrong and this unknown space is often excluded from thinking only because it is easier not to probe it. (This way of thinking and evaluation further develops into a mechanism of hierarchy determination.) Everywhere, we encounter such infringements of rules which very often fulfil their function surprisingly well. . . however, this cannot change our conviction that rules are necessary and its infringements are wrong.

Nonetheless, decision-making in architecture always means one choice over many possibilities. In other words: decision-making is an act of violence (as leaving out other possibilities is also violent). The awareness towards this should make us suspect things around us. Unfortunately, because of fear of “the uncertain” or conformism, we often choose a different strategy – the strategy to forget and camouflage.

Immediately after the decision has been made, a process of forgetting other possibilities which were equally plausible begins and such possibilities are rejected as wrong. The process of building a huge structure of explanation and defending the final decision starts: the process of camouflage. The purpose of camouflage is to present the final decision as “the only possibility”. The consequence of such internal “persuasive campaign” is that we no longer think about how different things might have been and that there was a moment before the final decision – the decision-less moment when everything was possible. The mentioned problem is most obvious in situations where we encounter a change from some external causes apart from architecture. The change that not only happens but also necessitate reaction from us, architects. Then, the principle of “the only possibility” is often obstructed by the status quo. . . since the change might show that other possibilities are also vital and justified.
This was precisely our situation when designing the Silo renovation. The new function – residential house – necessitated infringements into the existing object. Our design was elaborated with sensitive respect to the above-mentioned comments since the very beginning. These had no direct influence on projecting work – architectural practice should not become the representation of a theory. It is rather concerned with sensitivity and constant open-mindedness to a change. Using the lift that broke the perspective, we proposed a functional design of a house consisting of separate spaces which are connected in a “non-perspective” fashion (that is, we separated the relationship between time and space.) The passage from one space to another is limited (by means of the lift) into opening and closing the same lift door. These spaces can be described as: entrance space, garden, residential space and “a box” (private space – bedroom). Each of the spaces is designed differently and the differences between them are more important than the characteristics of these spaces per se.

info
about
plans
scheme
exterior1
exterior2
interior
←back to houses

SINGLE FAMILY HOUSE IN ZALESIE

year of completion:  2006
location:                   Zalesie Dolne, Piaseczno, Poland
floor area:                 302 sqm
author:                      Szymon Rozwałka
co - author:               Paweł Wachnicki
status:                       built
photos:                     Szymon Rozwałka, Ada Rypl Žabčíková

About: (Polish and Czech only)

IDEA

Projekt domu z jednej strony reaguje na zagmatwaną topografię terenu (różnica wysokości, las) oraz niefortunne usytuowanie działki względem stron świata (dojazd od strony południowo-zachodniej). Z drugiej strony inspirowany jest strukturami rhizomatycznymi, których jedną z istotniejszych cech jest niehierarchiczność. „Każdy punkt w rhizome mógłby i powinien być połączony z innym“. Podobnie postrzegamy las; nie mam w nim kierunków podstawowych i drugorzędnych, ilość połączeń jest wręcz nieskończona i choć samo drzewo ma strukturę absolutnie przeciwną strukturze rhizome‘u to las jako taki kojarzy nam się z nią niemal idealnie.

Powyższa inspiracja miała wpływ przede wszystkim na funkcjonalny schemat domu. Próbowaliśmy zaprojektować dom bez klasycznego przodu i tyłu, bez podkreślonego wejścia do budynku, który tworzyłby hierarchię, bez jasnego określenia gdzie kończy się budynek a gdzie zaczyna „las“ (patia stające się elementem wykończenia wnętrz a równocześnie wprowadzające las do wnętrza, zawieszenie części budynku nad terenem wprowadzające ogród pod budynek, dach wegetacyjny dostępny zewnętrzno-wewnętrznymi schodami, podziemne patio stające się częścią sali gimnastycznej czy drzewa „przecinające“ przestrzeń domu).

Z kolei jeżeli chodzi o wpływ rhizome‘u na formę budynku to kończy się on tam gdzie forma przestaje pomagać w funkcjonowaniu wyżej wymienionego schematu (np. zatarcie granicy wnętrze/zewnętrze wzmocnione jest pooprzez sposoby kształtowania otworów okiennych).

Istotny z kolei jest brak jego wpływu w warstwie znaczeniowej czy symbolicznej. Projekt nie próbuje komentować ani reprezentować rhizome‘u. Istotne jest to co projekt umożliwia a nie to co ukazuje (o czym mówi).




Projekt domu je na jedné straně reakcí na složitou topografii území (výškové rozdíly, les) a na nešťastné umístění parcely vzhledem ke světovým stranám (příjezd z jihozápadu). Na druhé straně je inspirován rhizomatickými strukturami, jejichž jednou z nejdůležitějších vlastností je nehierarchičnost. „Každý bod rhizome by mohl a měl být propojeny s jiným“. Podobně chápeme i les; nenajdeme v něm základní ani druhotné směry, množství propojení je, dalo by se říci, nekonečné, a i když struktura samotného stromu je zcela opačná než struktura rhizome, les je podle nás právě takovou strukturou.
Výše uvedená inspirace měla vliv především na funkční schéma domu. Pokusili jsme se navrhnout stavbu bez klasické přední a zadní fasády, bez zvýrazněného vchodu, který by již vytvářel hierarchii, bez přesného vymezení kde končí stavba a kde začíná „les“ (patia, jež jsou prvkem finální úpravy interiéru současně přivádějí les dovnitř; část stavby je zavěšena nad pozemkem a umožňuje tak proniknutí zahrady pod dům; osázená střecha přístupná vnějším-vnitřním schodištěm; podzemní patio, které je součástí posilovny; stromy „protínající“ vnitřní prostor domu). Co se týče vlivu rhizome na formu stavby, ten končí tam, kde forma přestává napomáhat fungování výše uvedeného schématu (např. zkreslení hranice vnitřního/vnějšího je umocněno různými způsoby formování tvarů oken).
Důležitá je naopak absence jeho vlivu na významovou či symbolickou rovinu. Projekt se nesnaží komentovat nebo reprezentovat rhizome. Důležité je to, co projekt umožňuje a ne to, co prezentuje (o čem vypovídá).

info
about
plans
renders
photos-15
exterior-09
interior-09
←back to houses

SINGLE FAMILY HOUSE IN RADZEWICE

year of completion:  2011
location:                   ul.Kwiatowa, Radzewice k. Rogalina, Poland
floor area:                 235,99 m2
author:                      Szymon Rozwałka
co - author:               Pavel Martinka
status:                       built
photos:                     Zuzana Rozwałka, Piotr Łysakowski

About: (for polish translation scroll down)

IDEA

The shape of the building results from the location, its topography and the function of the building.

The site with the elongated shape is located in the village Radzewice, on the edge of Rogalin Landscape Park. Ground level decreases in the south-west direction toward protected area of Warta river.

The topography of the place (height level reaches 9m) allows to the side of building partly under the ground. It results from the need for isolation from the surrounding buildings and contemporary indisputable requirement of energy efficiency of the building as well (the better part of the north facade is under the ground). The exception of this formula is the northern facade of the kitchen where function and space predominates the economic.

Branchy shape of the floor plan creates two, partly open patios. The entrance patio from the north-east side and the main one, opened to the west. All family life is wrapped around this patio space. Real centre of the house, surrounded by the entrance hall, the kitchen with dining room and main living room.

The main idea of the project is the attempt to integrate the interior with the exterior (house and garden) as much as possible.



The investor is really crazy gardener, in design process we knew that the building would be surrounded by the lush, bushy and various gardens in a very short time. Due to, we designed the interior of the house as minimalistic. However we didn’t mean the minimalism as trivial bourgeois elegancy but as minimalism per se. Indeed, there is no interior design. There are only decisions about particular elements of the interior (floors, furniture, lights) with idea to seek for almost invisible results.

On the present, when the garden needs more time, the expected relation is not working as it will in next two-three years time.

Kształt domu wynika bezpośrednio z lokalizacji, topografii działki oraz programu funkcjonalnego budynku.

Działka o wydłużonym kształcie znajduje się we wsi Radzewice, na skraju Rogalińskiego Parku Krajobrazowego. Teren opracowania opada w kierunku południowo-zachodnim, w stronę chronionego dorzecza rzeki Warty.

Różnica terenu, wynosząca ponad 9m, umożliwiła częściowe zagłębienie budynku co wynikało jak z potrzeby odizolowania się od sąsiedniej zabudowy, tak z oczywistego współcześnie wymogu energooszczędności budynku (przeważająca część budynku od strony północnej jest poniżej poziomu terenu). Wyjątek stanowi tutaj północna ściana w kuchni gdzie potrzeby funkcjonalno-przestrzenne przeważyły nad ekonomicznymi.

Rozłożysty kształt rzutu (w formie trójramiennego krzyża) tworzy dwa, półotwarte patia. Od strony północno-wschodniej zlokalizowano patio głównego wejścia. W centrum dyspozycji natomiast zaprojektowano główne patio rekreacyjne otwierające się w kierunku zachodnim. Wokół tego patia organizuje się główne życie mieszkańców. Stanowi ono centrum domu wokół którego zlokalizowano hol wejściowy, kuchnię z jadalnią oraz salon.

Najważniejszą ideą projektu była próba jak największej integracji wnętrza z zewnętrzem (domu z ogrodem).

Jako, że inwestor jest szalonym ogrodnikiem projektując ten dom wiedzieliśmy, że w bardzo krótkim czasie pojawi się wokół niego bujny i różnorodny ogród. Stąd projektując wnętrze budynku zdecydowaliśmy się na minimalizm przy czym nie chodziło nam tu o banalną minimalistyczną elegancję ale o minimalizm per se. Właściwie nie ma czegoś takiego jak projekt wnętrz. Są tylko decyzje dotyczące wykonania poszczególnych elementów wnętrza (posadzki, meble, oświetlenie) przy czym chodziło w nich o poszukiwanie rozwiązań niemal niewidocznych.

Obecnie, kiedy ogród potrzebuje jeszcze trochę czasu oczekiwana przez nas relacja nie działa tak jak to będzie miało miejsce za dwa-trzy lata.

info
about
plans
schema
interior
exterior
←back to houses

VILLA HLUBOČEPY CONCEPT

year of completion:  2011
location:                   Hlubočepská, Prague, Czech Republic
floor area:                 423,52 sqm
author:                      Szymon Rozwałka
co - author:               -
status:                       invited competition (1st place)

About: (czech only)

IDEA

Forma a prostorová dispozice jsou výsledkem přímé reakce na konkrétní kontext okolí. Navrhovaná budova se nachází na specifické stavební parcele, která je na pomezí dvou různých světů: městského a přírodního.

Ze sverozápadní strany se do pozemku vráží klín biokoridoru táhnoucího se podél Dalejského potoka. Koridor je umocněný výraznou expozicí Hlubočepských skal, kterou považujeme za nejatraktivnější hodnotu pozemku, což rozhodně výrazně ovlivnilo projekt.

Městský prostor, který obklopuje pozemek z jižní a východní strany nemá žádné architektonické kvality ani atraktivnost. Je to chaotická a bezmyšlenková suburbánní zástavba, často špatně ovlivňující hodnotu projektovaného terénu.

Z výše uvedených důvodů se navrhovaná stavba domu snaží posílit atraktivní, naturální prostor od severozápadu a dostat ten prostor dovnitř pozemku a interiéru. Z druhé strany se pak dům odděluje (vymezuje) od neatraktivního "městského světa".

Forma stavby tak rovnoběžně reaguje na nutnost správného dosvětlení místností přirozeným světlem, řeší otázku "úzkého" vjezdu a nešťastnou lokalizaci sousední stavby na hranici pozemku z jižní strany.

Stavba = terén

V souvislosti s výše uvedenými úvahami navrhujeme stavbu, která je vytvářená způsobem deformace terénu. Terén od severozápadní strany plynule přechází v umělý kopec, ve kterém je umístěn hlavní dům. Z jihovýchodu je "kopec" podřezaný, což umožnilo vznik vstupního patia, které je vytvářeno v jiné, pravoúhlé geometrii. Vnitřní prostory budovy jsou vytvářeny těmito dvěma geometriemi: naturální (zakřivenou) - střechy a městkou (pravoúhlou) - podlahové desky.

info
about
plans
sections
elevations
exterior
interior
←back to houses

VILLA HLUBOČEPY UNDER CONSTRUCTION

year of completion:  2015
location:                   Hlubočepská, Prague, Czech Republic
floor area:                 - m2
author:                      Szymon Rozwałka
team:                        Adéla Kyselová, Ada Rypl Žabčíková
status:                       under construction
photos:                     RO_AR

info
about
plans
schema
renders
←back to houses

FAMILY HOUSE OTASLAVICE

year of completion:  2015
location:                    Otaslavice, Czech Republic
floor area:                 146 sqm
author:                      Szymon Rozwałka
co - author:               Ada Rypl Žabčíková
status:                       under construction

About: (czech only)

IDEA

Návrh rodinného domu vychází z reakce na drobnou okolní zástavbu, která má v této oblasti především rekreační charakter. Dům získává drobného měřítka rozčleněním na 8 objektů - vzájemně propojených nebo samostatných, definovaných svými funkcemi. Celý soubor zastřešuje pergola, která mezi objekty vytváří pobytové patio - významný element domu. Patio vytváří sepětí mezi domem a přírodou, stojí na pomezí mezi interiérem a exteriérem. Nepravidelné postavení jednotlivých objektů rozděluje nádvoří na prostory - místnosti, jejichž poloha a tvar určuje jejich funkci.

Všechny objekty mají čtvercový půdorys a plochou střechu. Pouze obytná část domu je dvojpodlažní a je přímo napojená na další objekty - pracovnu, pokoj pro hosty a technické zázemí. Samostatně stojící je pak dílna/ sklad, ateliér, sauna a atrium.

Výraz domu má být v souladu s přírodou. Jeho kubické tvary budou rozvolněny dřevěnou fasádou opatřenou modřínovým obkladem. Ten se bude lišit u jednotlivých forem svými rozměry a směrem kladení.

info
about
plans
sections
schema
photos
←back to houses

REFURBISHMENT OF FAMILY HOUSE IN LEGIONOWO

year of completion:  2015
location:                   Legionowo, Poland
floor area:                 227,8 sqm
author:                      Szymon Rozwałka
co - author:               Adéla Kyselová, Ada Rypl Žabčíková
status:                       under construction
photos:                     Jacek & Dorota Papis

About: (czech only)

KONCEPT

Investoři se pohybují v divadelním prostředí. Dům svým výrazem odpovídá životnímu stylu jeho vlastníků - má osobitý výraz, ve svém hravém pojetí vybočuje ze stereotypů rodinného bydlení na předměstí. Stavba symbolizuje odhodlání majitelů přiznat její „procesuálnost“, ovšem se snahou vyhnout se zbytečné konvenci.

Dům svou dvojznačností provokuje k neustálé změně – exteriér je řešen ve dvou materiálech, dřevěném laťování a rákosu. Přechody měkkých tvarů rákosového povrchu kontrastují s nekompromisně ostrou hranou dřevěného obkladu. Výrazná hmota domu je tímto vhodně upozaděna.

V interiéru jsou odkryty původní vrstvy a konstrukce. Materiály ve své surové formě odkazují na dobu svého vzniku a dodávají prostorům atmosféru svého věku.

info
about
←back to houses
info
about
←back to residential
info
about
←back to residential
info
about
←back to residential
info
about
photos
←back to interiors
info
about
plans
wood
white
←back to interiors

APARTMENT IN BANDERI STREET

year of completion:  2010
location:                    Banderii, Warszaw, Poland
floor area:                 62 sqm
author:                      Szymon Rozwałka
co - author:               Petr Jakšík
status:                       completed
photos:                     Petr Jakšík

About: (czech only)

Interiér bytu pro mladý herecký pár se nachází v domě, který je součástí nového bytového komplexu. Původně navržená dispozice prošla radikální proměnou. Kvůli špatné komunikaci se stavební firmou dokonce byly týden po jejich zhotovení vybourány již vystavěné dělicí příčky.

Vlastní návrh můžeme chápat ve dvou úrovních: racionální a iracionální.

Racionální úroveň - nové dispoziční řešení. Umístěním prosklené koupelny doprostřed dispozice získává byt novou dimenzi, otevřený prostor plný světla nahrazuje dříve projektované tmavé a stísněné místnosti. Jednotlivé funkce - vstup, koupelna, kuchyně, jídelna, obývací pokoj a pracovna - jsou rozvrženy v jednom společném prostoru, mimo který jsou vyčleněny toaleta a ložnice. Pomocí otočné stěny lze navíc oddělit pokoj, který může sloužit pro hosty.

Iracionální úroveň - experiment. Byt jsme rozdělili na dvě části banálně upřímnou hraniční linií, která je zároveň „abstraktní“ svým umístěním bez jakékoliv souvislosti s prostorem nebo projektovanou funkcí. Oba fragmenty jsme navrhovali podle rozdílných architektonických strategií. Dřevěná část je silně svázána s prostorovým a dispozičním řešením, které použitý materiál sleduje a dodává mu exkluzivitu, ve smyslu vloženého pozadí kontrastujícího s druhou bílou částí. Ta je hrou samostatných solitérů připravených k „obydlení" majiteli.

Sestavením těchto strategií dohromady jsme chtěli ověřit, zda je architektura schopna přijímat srážky, kontrasty, kolize a různé mezi sebou nesouvisející přístupy, zda je možné se rozhodnout a následně nebýt otroky zvoleného. S nadsázkou můžeme říci, že konceptem tohoto návrhu byla svoboda volby.

info
about
plans
renders
schema
←back to interiors
info
about
plans-1
plans-2
renders-1
renders-2
←back to interiors

OFFICE BUILDING IN WROCLAW

year of completion:  2015
location:                    ul. Mickiewicza ,Wroclaw, Poland
floor area:                 240 sqm
author:                      Szymon Rozwałka, Petr Jakšík
team:                         Adéla Kyselová, Karolína Cebová
status:                       in progress

info
about
interior
plans
renders
schema
←back to competitions

SCHOOL AND SPORTS COMPLEX IN SREBRNA GÓRA

year of completion:  2007
location:                    Srebrna Góra, Poland
author:                      Szymon Rozwałka
co - author:               Tomáš Pejpek, Pavel Martinka
status:                       competition 2007, 1st place
                                 building permission 2009 / canceled 2009

About: (polish only)

KONTEKST

Budynek nowej szkoły ze względu na swoją wielkość oraz funkcję będzie obok obu twierdz największym i najistotniejszym elementem architektonicznym w Srebrnej Górze. W obu przypadkach mamy do czynienia z obiektami (kompleksami obiektów) zdecydowanie przewyższającymi skalą pozostałe obiekty architektoniczne w całej okolicy. Twierdze pomimo swego ogromu nie przytłaczają krajobrazu a raczej się w niego wkomponowują. Osoby niewiedzące o ich istnieniu mogą wręcz ich nie zauważyć. Im cieplej, im więcej zasłaniają drzewa tym mniej widzimy twierdze a więcej wzgórza. Dzięki temu wkomponowaniu się w teren twierdze nie dominują nad okolicą tak jak to ma miejsce np. w Kłodzku gdzie twierdza wyraźnie daje o sobie znać w całym centrum miasta.
Projektowana przez nas szkoła jest współczesną próbą podobnego wpisania się w krajobraz. Różnice wysokości w granicach opracowania umożliwiają, bowiem takie wpisanie nowego budynku szkoły w teren, aby spełnione zostały wszelkie wymogi potrzebne do dobrego funkcjonowania szkoły (nasłonecznienie, dostępność komunikacyjna, ekonomiczność rozwiązania, strefy funkcjonalne itd.) przy jednoczesnym „schowaniu” wielkiej kubatury. Dzięki temu nowa szkoła może jednocześnie spełniać funkcję wyraźnego „znaku” w lokalnej społeczności bez jednoczesnego przytłaczania okolicznej zabudowy. Jest to tym bardziej istotne, że okoliczna zabudowa jest w dużej mierze jednorodzinna. Asymboliczna abstrakcyjność tego znaku pozwala na wielość interpretacji i znaczeń, jakie może on przyjmować i wywoływać. Jej niechęć do narzucania konkretnych znaczeń jest równoznaczna z tolerancją dla innego, bez której niemożliwa jest demokracja. Wpisanie się w krajobraz jest w zgodzie ze współczesnym myśleniem o relacjach człowieka z przyrodą. Otwarty charakter architektury odpowiada otwartemu społeczeństwu, dla jakiego ma służyć. Wynikający z warunków konkursu nakaz lokalizowania głównego wejścia do szkoły z ulicy Szkolnej ma oczywiście uzasadnienie funkcjonalne, ale przy zastosowaniu tradycyjnej formy zabudowy nowego budynku (budynków) szkoły a przede wszystkim budynku sali gimnastycznej mógłby doprowadzić do nierównowagi w skali zabudowy. Budynki jednorodzinne od strony zachodniej byłyby zdominowane przez zdecydowanie większe kubaturowo obiekty od strony wschodniej. Nowe budynki zasłonić musiałyby również atrakcyjne otwarcia widokowe z ulicy.
Warunki konkursu nakazują również wjazd gospodarczy lokalizować od strony wschodniej, co ma również uzasadnienie. Problemem może jednak się okazać dziedziniec gospodarczy, który musi przecież być doprowadzony do samego budynku szkoły. Przy założeniu, że wjazd gospodarczy nie powinien się zbliżać do zabudowy jednorodzinnej od strony północnej oznaczałoby, że utwardzona powierzchnia gospodarcza rozdzieliłaby teren szkoły w poprzek degradując go tym samym.

ZAGOSPODAROWANIE TERENU

Biorąc pod uwagę powyższe spostrzeżenia zdecydowaliśmy się na usytuowanie nowego budynku szkoły w kierunku poprzecznym do ulicy Szkolnej rozdzielając nim teren opracowania na dwie części: sportową i rekreacyjno-kontemplacyjną.
Sam budynek zaprojektowano jako pas zabudowy z wewnętrznymi dziedzińcami o szerokości 35m, biegnący w poprzek całego terenu łącząc ulicę Szkolną z Kąpieliskową. Kierunek jego usytuowania reaguje z jednej strony na teren opracowania tworząc oddzielne funkcjonalnie części: sportową, gospodarczą, parkingową, rekreacyjną i kontemplacyjną (brzozowy zagajnik). Z drugiej strony pozwala na doprowadzenie światła słonecznego do wszystkich pomieszczeń tego wymagających. Ostatnim, bardzo ważnym powodem takiego usytuowania budynku jest reakcja na szerszy kontekst: „pas” kontynuuje główny kierunek struktury zabudowy Srebrnej Góry, który wynika z topografii terenu. Projektowany budynek reaguje na kontekst nie tylko w rzucie poziomym, ale i w pionie.
Bryła budynku opada powoli w kierunku wschodnim stając się częścią topografii. Dach budynku zaprojektowany jako wegetacyjny staje się bardzo istotnym elementem krajobrazowym. W zależności od potrzeb może on być niedostępny, może być również pieszym łącznikiem między ulicami Szkolną i Kąpieliskową stając się tym samym elementem integrującym szkołę z okolicą. Ze względów eksploatacyjnych proponujemy dach w formie niedostępnej łąki, niewymagającej żądnych prac porządkowych. Przy zastosowaniu odpowiednich nasadzeń w niektórych momentach łąka może przybierać jednokolorową formę podkreślającą funkcję krajobrazowego gestu, jaki leży u podstaw projektowanego budynku.
W północnej części terenu opracowania zlokalizowano teren sportowy szkoły. Wykorzystując różnice w topografii terenu, poprzez obniżenie od strony zachodniej terenu do rzędnej 405,0 powstał płaski teren ograniczony od stron zachodniej i północnej naturalnym wałem porośniętym trawą. Wał stanowi naturalną trybunę dla widzów (tylko w małej części trybuna przyjmuje formę tradycyjnych, schodkowych trybun). Od strony południowej teren ograniczony jest budynkiem szkoły umożliwiając połączenia widokowe i komunikacyjne z pomieszczeniami sportowymi wewnątrz. Płaski fragment wału od strony zachodniej (na rzędnej 412,0) przechodzi naturalnie do wnętrza budynku (skarpa wału kontynuuje wewnątrz w formie spadzistej płaszczyzny w pomieszczeniu ściany wspinaczkowej) i dalej pojawia się z drugiej strony budynku gdzie rozdziela teren rekreacyjny (hałaśliwy) od brzozowego zagajnika (przestrzeń ciszy i kontemplacji). Od strony wschodniej wał ulega wyrównaniu i przechodzi swobodnie w płaszczyznę dachu budynku szkoły (pas). Na terenie sportowym zaprojektowano boiska do gier zespołowych (tenis i siatkówka oraz piłka nożna, ręczna i koszykówka), 60m bieżnię lekkoatletyczną oraz skocznię w dal.
Od strony południowej w ścisłym sąsiedztwie z terenem sportowym zaprojektowano plac gospodarczy (dostępny z ulicy Kąpieliskowej) skąd możliwy jest wjazd na teren w celach porządkowych. Na placu znajduje się miejsce na 1-2 autobusy. Z placu prowadzi m.in. również dodatkowe wejście do części sportowej budynku.

Od strony południowej teren rozdzielono na dwie zasadnicze części: część południowo-zachodnią stanowi przestrzeń rekreacyjno-odpoczynkowa skąd prowadzi wejście do foyer wejściowego budynku. Przestrzeń ta jest także dostępna chodnikiem od strony południowej oraz ścieżką pieszo-rowerową od strony zachodniej (z ulicy Szkolnej). W ramach tej przestrzeni zaprojektowano również wolnostojący, zadaszony boks na rowery oraz rekreacyjne boisko sportowe (teren sportowy od strony północnej ze względu na materiał powierzchni nie powinien być ogólnodostępny a zatem proponujemy dodatkowe boisko w części rekreacyjnej). Zdecydowanie największa część terenu rekreacyjnego zajmuje przestrzeń gdzie w chwili obecnej znajduje się asfaltowe boisko. Od strony południowej przestrzeń będzie oddzielona (za wyjątkiem wąskiego chodnika) od ulicy wydzieloną działką na budynek mieszkalny (0.5 ha).
Od strony wschodniej przestrzeń ograniczona jest skarpą będącą kontynuacją wału ziemnego okalającego boiska sportowe. Skarpa stanowi naturalne oddzielenie przestrzeni rekreacyjnej od brzozowego zagajnika, który ma funkcjonować jako przestrzeń wyciszenia i kontemplacji. Ma to tym istotniejsze znaczenie, że w tej części zaprojektowano zdecydowaną większość sal lekcyjnych. Przez zagajnik przebiega chodnik (w formie kontynuujący pieszo-rowerową ścieżkę z ulicy Szkolnej), który prowadzi do wyjścia od strony wschodniej, gdzie zaprojektowano miejsce postojowe szkolnego autobusu. Zdecydowanie nie chcemy autobusu na ulicy Szkolnej. Dopuszczamy tutaj tylko samochody osobowe, dla których zaprojektowano plac parkingowy na 20 samochodów dostępny z ulicy Szkolnej. Z parkingu prowadzi chodnik do tylnego wejścia do szkoły. Wejście to jest jednocześnie głównym wejściem do części sportowej obiektu. Plac parkingowy zaprojektowano jako „zakopany’ częściowo w terenie. W razie potrzeby istnieje możliwość jego rozszerzenia, co nie wpłynie na koncepcję założenia projektowego. Dodatkowe miejsca postojowe przewidziano w części wschodniej na dziedzińcu gospodarczym.

BUDYNEK

Nowy budynek zaprojektowano jako jeden element architektoniczny przebiegający w poprzek przez cały teren opracowania. Budynek jest 3-kondygnacyjny, przy czym poziom poszczególnych kondygnacji zmienia się w zależności od wysokości terenu. Dach budynku zaprojektowano w formie lekko spadzistego dachu z ogrodem wegetacyjnym. Główny spadek dachu w kierunku zachód-wschód reaguje na topografię terenu. Spadki poprzeczne w kierunku północ-południe są w jednej płaszczyźnie ze spadkami wyższych partii wału ziemnego okalającego przestrzeń sportową. W niektórych widokach obie płaszczyzny mogą się zlać w jedną całość chowając przestrzeń sportową, dzięki czemu przestrzeń ta staje się bardziej zamknięta. Doświetlenie wszystkich pomieszczeń w budynku jest możliwa dzięki zastosowaniu wewnętrznych dziedzińców. Od strony południowej elewacja główna doświetlająca najważniejsze pomieszczenia lekcyjne została zaprojektowana w formie przeszklonej fasady z zewnętrzną strukturą rolet i markiz przeciwsłonecznych. Ich zmienny charakter uzależniony jest od otwierania i zamykania poszczególnych elementów. Dzięki temu budynek prezentuje się różnie w zależności od pory dnia i roku. Od strony północnej zaprojektowano pomieszczenia, w których bezpośrednie światło słoneczne stanowiłoby raczej problem. W większości są to pomieszczenia części sportowej, co jest dodatkowo ważne ze względu na sąsiedni teren sportowy. W części środkowej na kondygnacji +1,80 zaprojektowano ogród zimowy będący przestrzenią rekreacyjną uczniów w czasie deszczowych i zimnych dni. Przestrzeń ta jest połączona z tarasem rekreacyjnym od strony południowej.

ZESPÓŁ WEJŚCIOWY SZKOŁY

Od strony zachodniej zaprojektowano główne wejście do budynku w formie reprezentacyjnych schodów wcinających się w dach-łąkę, prowadzących do foyer wejściowego szkoły. Z foyer można przejść do części bibliotecznej szkoły, części administracyjnej, naukowej bądź sportowej. Części techniczna, kuchenna i mieszkalna zlokalizowane zostały w drugim końcu budynku (od strony wschodniej).
Na poziomie foyer zaprojektowano również aulę, sklepik/bufet, pomieszczenie samorządu szkolnego oraz salę nauczania początkowego z zapleczem. Od strony północnej zaprojektowano wejście tylne prowadzące do parkingu dla samochodów osobowych. Tylne wejście służy również jako główne wejście do części sportowej znajdującej się na poziomie –5,60 i –7,00 poniżej poziomu foyer wejściowego. Głównym elementem organizującym przestrzeń foyer jest wewnętrzny dziedziniec z ogrodem i przyległymi do niego salami sklepiku szkolnego i sali nauczania początkowego. Wokół tego zespołu rozwija się życie szkoły. Od zachodu mamy wejście główne, bibliotekę i aulę a także szatnie i toalety. Od południa wyjście do przestrzeni rekreacyjnej. Od wschodu korytarze do sal lekcyjnych, zlokalizowane na poziomach +1,65 oraz -1,80. Od północy wspomniane tylne wejście, zejście do części sportowej, pomieszczenie samorządu szkolnego i przestrzeń na ścianę wspinaczkową. Od stron północnej i wschodniej zespół otoczony jest ciągami komunikacji pionowej (schody i pochylnie dla osób niepełnosprawnych). W całym obiekcie zrezygnowano z wind na korzyść pochylni.

ZESPÓŁ DYDAKTYCZNY

Ze względu na różnice wiekowe uczniów zespół dydaktyczny rozdzielono na dwie części.
W bliskim sąsiedztwie wejścia głównego zaprojektowano salę nauczania początkowego. Integralną częścią sali jest wewnętrzny dziedziniec, wokół którego odbywa się życie szkoły. Dziedziniec ten dostępny jest tylko z sali nauczania początkowego. Dzięki temu najmłodsze dzieci są wprawdzie oddzielone od reszty szkoły (kwestia bezpieczeństwa), ale jednocześnie ciągle obcują optycznie (przyzwyczajając się) z pozostałymi częściami. Bliskie sąsiedztwo z wejściem głównym wynika również z faktu, że po dzieci nauczania początkowego najczęściej przychodzą rodzice, którzy nie powinni wchodzić do pozostałej części obiektu.
Pozostała część zespołu dydaktycznego znajduje się na poziomach –1,80 i +1,65, które to poziomy są -można tak powiedzieć- w samym środku całego założenia. Powyżej znajduje się część administracyjna, poniżej część sportowa (dostępna schodami od strony zachodniej i pochylniami w części wschodniej) a także części techniczna, mieszkalna oraz żywieniowa (bez sali konsumpcyjnej), czyli części zapleczowe. Od wschodu w bezpośredniej bliskości znajduje się sala konsumpcyjna części żywieniowej. Od strony zachodniej znajduje się część wejściowa szkoły i biblioteczna.

ZESPÓŁ ADMINISTRACYJNY

Zespół zajmuje najwyższą kondygnację w całym budynku (na rzędnej +3,40). Znajduje się ona nad przestrzenią wejściową i podobnie jak ona jest on zorganizowany wokół wewnętrznego dziedzińca. Od zachodu znajduje się część biblioteczna, od wschodu część dydaktyczna (bliskość pokoju nauczycielskiego).

CZĘŚĆ BIBLIOTECZNA

Biblioteka zgodnie z wytycznymi konkursowymi zlokalizowana została w ścisłym sąsiedztwie z foyer wejścia głównego. Główna sala biblioteki, świetlica środowiskowa znajdują się na poziomie +-0,00 natomiast magazyn wraz z pomieszczeniem opracowania zbiorów umiejscowiono na antresoli z widokiem do sali bibliotecznej. Pomieszczenia toalet i aneksu z szatnią umieszczono pod schodami głównymi.

CZĘŚĆ ŻYWIENIOWA

Pomieszczenia sali konsumpcyjnej wraz z wydawalnią i zmywalnią naczyń umieszczono w bezpośrednim sąsiedztwie z częścią dydaktyczną oraz z łatwym dostępem do części sportowej (pośrednictwem ramp –> na rzędnej –3,50). Część niedostępna dla klientów zorganizowana została o kondygnację niżej (na poziomie –7,00) z bezpośrednim dostępem z dziedzińca gospodarczego w część wschodniej kompleksu. Zaprojektowano dwie drogi komunikacji pionowej (brudną i czystą): dźwigi na towary i schody dla pracowników). Od strony wschodniej do części żywieniowej przylega część mieszkalna.

CZĘŚĆ MIESZKALNA

Na samym końcu założenia, w części wschodniej zaprojektowano część mieszkalną. Pokoje gościnne oraz mieszkanie służbowe woźnego dostępne są od strony północnej z podcieni przylegających do dziedzińca gospodarczego. Od strony południowej znajduje się brzozowy zagajnik tworząc przyjemną scenerię dla funkcji mieszkalnej.

ZESPÓŁ SPORTOWY

Zespół sportowy zlokalizowano na najniższej kondygnacji (-5,60/-7,00) w bezpośrednim kontakcie z zewnętrznymi terenami sportowymi. Do zespołu prowadzą dwa niezależne wejścia. Wejście główne od strony północno-zachodniej prowadzi z parkingu dla samochodów osobowych (dojazd z ulicy Szkolnej). Przy wejściu znajduje się pomieszczenie portierni, obok którego schodzi się schodami na poziom –2,80 gdzie zlokalizowano szatnię dla widzów. Następnie kolejnymi schodami dostajemy się na poziom –5,60 gdzie znajduje się kasa, wejście na widownię oraz wejście do części dla sportowców. Na samym początku znajdują się przebieralnie z natryskami a w dalszej części zaprojektowano pozostałe części programu zespołu. Pomieszczenia przebieralni i natrysków oraz toalety dla widzów zaprojektowano częściowo podpiwniczone i zlokalizowano je od strony południowej. W bezpośrednim sąsiedztwie zaprojektowano salę do zajęć teoretycznych, pomieszczenia trenerów oraz gabinety odnowy biologicznej z sauną. Na niższym poziomie, dostępnym za pomocą ramp zaprojektowano wewnętrzne foyer z barem (w sąsiedztwie z małym dziedzińcem zewnętrznym), sale siłowni, fitness, gimnastyki korekcyjnej oraz sale do Squasha. Sala gier zespołowych umieszczona o strony północnej umożliwia otwarcie widokowe na zewnętrzne boiska. Cieplejsze światło słoneczne dociera do sali przez ogród zimowy znajdujący się na poziomie +1,80. Z sali prowadzą wyjścia do sali ze ścianą wspinaczkową oraz do pomieszczenia na sprzęt sportowy. Z wewnętrznego foyer zaprojektowano wyjście na zewnętrzny teren sportowy oraz na dziedziniec gospodarczy (z możliwością rozdzielenia dróg komunikacyjnych sportowców i widzów). Rampami można dojść również do części dydaktycznej znajdującej się na wyższej kondygnacji.

ZESPÓŁ GOSPODARCZO-TECHNICZNY

Zespół zaprojektowano w narożniku północno-wschodnim w bezpośrednim sąsiedztwie z dziedzińcem gospodarczym. Część magazynów oraz pomieszczenie na sprzęt porządkowy zaprojektowano po drugiej stronie dziedzińca gospodarczego. Ze względów ekonomicznych pomieszczenie wentylatorni rozdzielono na kilka mniejszych rozplanowanych po całym budynku.

KONSTRUKCJA i ROZWIĄZANIA MATERIAŁOWE

Budynek zaprojektowano w konstrukcji żelbetowej. Ściany żelbetowe w betonie fakturowym, ściany działowe, murowane z cegły pełnej, otynkowane tynkami cementowo-wapiennymi, malowane na kolor. Płyty stropowe żelbetowe. Chodniki i ścieżka rowerowa z betonu lub ecorastru. Nawierzchnia dziedzińca gospodarczego z asfaltu. Nawierzchnia parkingu dla samochodów osobowych z ecorastru, pochylnie z betonu. Ściany zewnętrzne w betonie fakturowym.
Ślusarka okienna i drzwiowa aluminiowa. Drzwi wewnętrzne z płyt MDF, malowane na kolor. Poręcze stalowe, malowane proszkowo. Konstrukcja zewnętrznych rolet i markiz stalowa. Konstrukcje świetlików stalowe. Przeszklenia świetlików systemowe, aluminiowe.
Posadzki w salach lekcyjnych i na korytarzach typu Marmoleum (np.FORBO) lub kauczuk z wyraźnymi różnicami kolorystycznymi, kontrastującymi z szarością betonu. Ściany i posadzki w pomieszczeniach mokrych z płytek ceramicznych. Posadzki w części administracyjnej z wykładziny dywanowej. W salach gimnastycznych, fitness, siłowni itd. - posadzki sportowe. Tarasy, schody zewnętrzne z betonu. Nawierzchnia zewnętrznych terenów sportowych typu Composan.

info
about
plans
schema
visualizations
←back to competitions

NEW SCHOOL FOR PSÁRY AND DOLNÍ JIRČANY

year of completion:  2013
location:                   Psáry, Czech Republic
floor area:                 6961 sqm
author:                      Szymon Rozwałka
co - author:               Darina Bartková, Adéla Kyselová, Žofia Lakomčíková, Barbora Látalová, Jana Liptáková, Hana Svobodová
status:                       competition

About: (czech only)

IDEA

Základním konceptem návrhu je organizace prostoru, která umožní nově vzniklé budově fungovat jakoZNAK ve veřejném prostoru a zároveň bude vytvářetvnitřní, příjemný a bezpečný svět školy. Svět polootevřené KOTLINY.

ZNAK

Palčivým problémem rozrůstajících se vesnic a měst (jak psal i Václav Havel) je v současnosti zánik hranice mezi zastavěným prostorem a krajinou. Zánik, který je výsledkem fenoménu urban sprawl. Tento problém mají i Psáry a Dolní Jirčany.
Navrhovaná stavba školy má vytvářet tuto postrádanou hranici zastavěného území, která se formou KLÍNU zařezávádo prostoru zvlněných křivek okolních polí. Ta nejen oslabí negativní důsledky zmíněného urban sprawl, ale zároveň se stane silným prvkem (ZNAKEM) v prostoru. ZNAKEM odpovídající funkci stavby - největší veřejné stavby v historii Psár a Dolních Jirčan. ZNAKEM tvořící symbolickou bránu obce.
KLÍN je tvořen dvěma FASÁDAMI nové stavby (podél severozápadní a východní hranice pozemku).

FASÁDA

Fasáda je námi vnímaná jako „landartový“ prvek. Je viditelná ze severu, z jihu (od OBCE) je nepatrná. Funguje jako uzavření vnitřního prostoru školy a vnitřního nádvoří (KOTLINY).
Z větší vzdálenosti vytváří dojem celku (ZNAKU). Zblízka začíná působit jemněji, což je výsledkem jak strukturovaného povrchu (který mění její měřítko), tak charakterem zvoleného přírodního materiálu. Různé provedení povrchů svislých sloupků FASÁDY ovlivňuje její rozdílnévnímání. Ze strany polí je zdůrazněn přírodní charakter materiálu (dřevo), od kruhového objezdu působí více umělým dojmem (barva), ze strany OBCE ztrácí na své materiálnosti (masivnosti) a působí, jakoby se rozplývala v prostoru (zrcadlové povrchy sloupků).

KOTLINA

Kotlina je navržena jako částečněuzavřený prostor ticha, klidu a bezpečí.
Má být prostorem chráněnýmpřed negativními vlivy z okolí(silný dopravní provoz, cihelna s těžkou dopravou, vítr atd.) Má být prostorem otevřeným k hodnotným místům(krásné zvlněné liniepolí, architektonická dominanta kostela sv.Václava, jemná struktura zástavby Dolních Jirčan a Psár).Projektovaný lesopark (Z5-29a Územního plánu), kterýmůžetvořitpěší biokoridor končícípřirozeným způsobem v "projektovaném" objektu školy. Uvnitř KOTLINY je navržen PARK pro děti, které zde budou trávit čas v průběhupřestávek mezi vyučováním.
KOTLINA je obklopená stavbou školy, přičemž se na jih otevírákrásným výhledem do krajiny. Vnižšíúrovni parcely - podél hranice venkovního hřiště - je částečněuzavřená valem. Tento val funguje jako přírodní tribuna prodiváky a zároveň je začátkempěší stezky vedoucí po střeše školy na severnínároží. Toto místo je jedinečné výhledem do okolí.
Samotná stavba školy je navržena jakokombinace LANDSCAPU a STRUKTURY budovy. Dvou světů (přírodního a lidského) spojených v harmonický celek.

LANDSCAPE

Navrhovaná stavba se stávápřirozenýmpokračováním nezastavěného území. Subtilní křivky topografie terénu přechází přirozeně v křivky organicky tvarované střechy. Návrh předpokládáčástečnézpřístupnění střechy veřejnosti. Vzniklý veřejný prostor tvoří přirozené ukončení biokoridoru od jihu. Návrh neumožňuje přímý kontakt veřejného prostoru na střeše s vnitřními prostory tříd,navržených ve formě geometrické STRUKTURY. Veřejný prostor a školamohou fungovat nezávisle na sobě.

STRUKTURA

Ze severu stavba působíjako výrazný a ucelený ZNAK. Z jihu je stavba víceroztříštěná a přizpůsobenaměřítku okolní zástavby obce. Základním prvkem STRUKTURY je třída a její objem. Rozmístění tříd je přizpůsobeno odlišnému charakteruprvního a druhého stupně základní školy. Pro mladší žáky struktura vytváří intimnější a hravější prostředí s atrii a rozhledem do okolní krajiny. Pro žáky druhého stupně jsou vytvořeny otevřenější prostorya výhledy na architektonickou dominantu tj. věž kostela. Všechny objemy tříd jsou osazeny do rastru STRUKTURY, kterým je celý objekt tvořen. Uprostřed dispozice se nachází společné prostory – jídelna, knihovna a víceúčelový sál. Mateřská škola bude plynulým rozšířením STRUKTURY.Struktura takéumožňuje požadovanéosvětlenía oslunění vnitřních prostor.

info
about
plans
elevations
renders
←back to competitions

HOUSE FOR ELDERLY, OPAVA

year of completion:  2012
location:                    ul. Hálkova, Opava, Czech Republic
floor area:                 2420 sqm
author:                      Szymon Rozwałka
co - author:               Petr Jakšík, Jakub Kopec
renders:                       Błażej Orzechowski
status:                       competition

About: (czech only)

Zdůvodnění zvoleného celkového řešení umístění stavby v území

Nejdůležitějším kriteriem při projektování budovy Penzionu bylo pro nás takové umístění budovy, které by umožňovalo co nejlepší dosvětlení a otevření výhledu z každé projektované bytové jednotky. Vzhledem ke komplikovanému urbanistickému uspořádání bylo jediným rozumným východiskem otočení projektované budovy vůči ulici a nasměrování ve směru jihozápadním – severovýchodním. Díky takovému natočení mají všechny byty ve vyšších patrech (2, 3, 4) nejatraktivnější možné výhledy.

Většina bytů se tak otevírá do průsmyku mezi stávajícími vysokými obytnými budovami – sedmipatrovými bytovými bloky a nově vybudovaným šestipodlažním domem obloukového segmentového tvaru. Umožňí to daleké expozice směrem ke sportovnímu hřišti a zeleni kolem něj.
Forma stavby (terasovité stoupání poschodí) umožní dosvětlení bytů v poledních a odpoledních hodinách (do večerních hodin).

Část bytů na úrovni 2. np má výhled v opačném severovýchodním směru s dominantou kostelní věže. Odpovídající dosvětlení umožní střešní světlíky.

Byty na úrovni 1.np se otevírají do vnitřní zahrady tvořící intimní prostor pro jejich obyvatele. Tento prostor bude sice dostupný pro všechny obyvatele penzionu, ale bude natolik vzdálený od všeobecně dostupných prostor, že jeho charakter zůstane tichý a klidný.

Ze strany ulice se přízemí otevírá a vytváří volný zastřešený prostor pro vchod a parkoviště. Rozměry tohoto prostoru (4,25–4,75 m) umožní jeho různorodé využití (divadlo, projekce, koncerty, grilování, bleší trh, fotbalové přenosy atd.)

V jihozápadním nárožníku se nachází rekreační zahrada, do které se dá vejít bezprostředně ze společenské místnosti, jež odděluje tuto zahradu od vchodu a parkoviště. Zahrada odděluje projektovanou stavbu od sousedící bytové stavby.

Zdůvodnění zvoleného komplexního architektonického řešení stavby

Architektura stavby je pokusem o současnou odpověď na problematiku projektování města. Na jednu stranu hledá novou formu, která zahustí strukturu města. Na druhou stranu se pokouší nespadnout do pasti historické urbanistické formy blokové zástavby. Na úrovni přízemí reaguje na linii ulice ve formě stavby společenské budovy, technického zázemí se sklepními kójemi a ohrazením rekreační zahrady. Ve vyšších patrech, to znamená tam, kde návaznost na linii ulice nemá smysluplného odůvodnění, architektura stavby z této návaznosti bez obav rezignuje a odvrací se ve směru slunce a atraktivních výhledů.
Při projektování jsme se soustředili také na to, aby bylo navrhované řešení ekonomické. Navrhovaná architektura nevyžaduje nákladná materiálová ani technologická řešení.

Ve snaze neopakovat chyby modernismu, stavba nechává mnoho míst pro uživatele bez konkrétního vymezení funkcí pro daná místa. Příkladem je zastřešená část přízemí, jejíž základní funkcí je parkování a organizace vchodu do budovy. Forma tohoto prostoru však umožňuje i jiné – neplánované využití.

Podobně můžeme zacházet i s komunikačním prostorem v 2. a 3. np. Ve 2. np je umístěn největší počet bytů (17), komunikační prostor byl však rozšířen tak, aby nemusel být pouze chodbou. Průchod k jednotlivým bytům je jeho základní funkcí, ale podobně jako v případě parkovacího prostoru, jeho prostory umožňují i jiné využití (organizace menších večírků, sousedská setkání atd.) Je to svým způsobem druh vnitřní ulice – místo pro možná setkávání.

Podobným způsobem zacházíme i s pavlačí ve 3. np. Je to nevytápěný (nezvyšuje náklady na údržbu budovy), ale velmi široký prostor, čímž pavlač přestává být pouze cestou k bytům a stává se „prostorem pro zabydlení”. (Možnost využití pro menší společenské akce apod.) Zajímavé výhledy směrem severovýchodním ještě více dodávají na jeho atraktivitě.

Zdůvodnění některých specifických částí zvoleného řešení (například konstrukce, materiálů, technologií)

Nejdůležitějším rozhodnutím souvisejícím s konstrukcí stavby je jeho posazení na piloty. Toto rozhodnutí vychází na jedné straně ze základových podmínek, funkčního programu (malá potřeba podzemních pater, není nutnost garáže atd.), na straně druhé z vynesení hlavní části budovy na 2. np (podlaha na úrovni + 5 m) a otevření velké části budovy na úrovni přízemí. V souvislosti s tím budou pozemní práce omezeny na minimum, což v daných základových podmínkách má zásadní ekonomické a ekologické opodstatnění. Hlavní konstrukce stavby je železobetonová, stěny z vápennopískových tvárnic, okna bytů z PVC. Okna a dveře ve všeobecně dostupných prostorách jsou hliníkové, podlahy betonové, žaluzie ocelové s nátěrem.

info
about
plans
elevations
visualizations
←back to competitions

MULTI-PURPOSE SPORTS HALL MODŘICE

year of completion:  2015
location:                   Modřice, Czech Republic
floor area:                 1763,5 sqm
author:                      Szymon Rozwałka
co - author:               Adéla Kyselová, Ada Rypl Žabčíková
status:                       competition

About: (czech only)

S naším návrhem přestává být SPORTOVNÍ HALA centrem aktivity pouze pro uzavřené skupiny, ale stává se interaktivním, DEMOKRATICKÝM PROSTOREM reagujícím na současné známé, ale i budoucí potřeby všech obyvatel Modřic. Prostor vstupu (vnější AGORA/ HŘIŠTĚ) se stává NEJVĚTŠÍM ZASTŘEŠENÝM VEŘEJNÝM PROSTOREM MĚSTA, místem každodenních sportovních a rekreačních aktivit a zároveň výjimečných městských akcí (festivalů, divadel, koncertů, sportovních soutěží, politických kampaní, TV přenosů atd.).

VŠE KONEČNĚ NEZÁVISLÉ NA POČASÍ! Prostor fungující v dešti i sněhu, ve dne i v noci. V létě i zimě. Prostor pro děti, mládež, dospělé i seniory. Prostor pro vše a všechny.

Sportovní hala není kostel, divadlo, městský úřad nebo muzeum. Je to prostor pohybu a fyzické energie. Má více z velkého Dionýse (bakchanálie) než z Akadéma. Taková by měla být i její architektura.

info
about
plans
schema
exterior
interior
elevations
←back to competitions

REFURBISHMENT OF MUSEUM MIEDZI IN LEGNICA

year of completion:  2009
location:                    ul. Partyzantów, Legnica, Poland
floor area:                 4262,9 sqm
author:                      Szymon Rozwałka, Tomáš Pejpek
co - author:               Pavel Martinka, Petr Jakšík, Tomáš Borek
status:                       competition

About: (polish only)

IDEA

Architektura projektowanej modernizacji i rozbudowy budynków Muzeum Miedzi oraz przyległego do nich lapidarium stanowi dla nas jedną, nierozerwalną całość. Nowe budynki Muzeum oraz samo Lapidarium zaprojektowano w formie nowej struktury przestrzennej opartej na pasach łamanych płaszczyzn (meandry) o szerokości 4,0m każdy.

MUZEUM = LAPIDARIUM
LAPIDARIUM = MUZEUM

Lapidarium nie stanowi w niniejszym projekcie tła dla budynków Muzeum. Lapidarium staje się budynkiem, przestrzenią wejścia do Muzeum. A nawet więcej. Lapidarium staje się samym budynkiem. Przestrzeń wejścia wraz z foyer, kawiarnią, sklepem muzealnym, salą wielofunkcyjną (konferencje, kino, wykłady) jest oczywistą kontynuacją przestrzeni Lapidarium. Jest jedną całością.

Na zewnątrz lapidarium jest przede wszystkim przestrzenią ekspozycyjną ale może być równie dobrze wykorzystywana inaczej (odpoczynek, ucieczka od gwaru miasta, wyciszenie). Bliżej stąd do idei ogrodu Zen aniżeli lunaparku.

Poprzez abstrakcyjny i minimalistyczny język architektoniczny oraz odpowiednią dyspozycję przestrzeń otwiera się jednak na inne. Jest tolerancyjna. Równie dobrze mogą tutaj odbywać się koncerty, przedstawienia, spotkania towarzyskie, plenery artystyczne itd. (w części centralnej zaprojektowana struktura umożliwia organizację koncertów, przedstawień teatralnych itd. – jeden z zadaszonych fragmentów staje się sceną, inny widownią. Schody główne mogą funkcjonować jako letnie kino). Tak naprawdę funkcjonowanie tej przestrzeni zależeć będzie od przebywających w niej ludzi.

Powyższe jest tym bardziej możliwe im mniej hierarchiczna i określona jest forma tej przestrzeni. Główne wejście dla zwiedzających nie jest monumentalnie podkreślone. De facto istnieją dwa główne wejścia do budynku (z poziomów: -1 i 0). Każdy odwiedzający sam wybierze swoją drogę. Może od razu wejść do budynku ale równie dobrze może wpierw zwiedzić Lapidarium. Może wręcz nie wchodzić do samego budynku i pozostać cały czas na zewnątrz.

LAPIDARIUM

Forma Lapidarium jest wspomnianą wcześniej nową strukturą przestrzenną. Forma struktury jest pod względem funkcjonalnym zróżnicowana: 1) zadaszone przestrzenie ekspozycji, 2) otwarta przestrzeń ekspozycji oraz 3) częściowo zadrzewiony trawnik. Wszystkie 3 sposoby zagospodarowania terenu wynikają ze struktury samej w sobie. Relacje między nimi są nieregularne dzięki czemu powstała przestrzeń o rhizomatycznej, nie hierarchicznej strukturze funkcjonalnej i kompozycyjnej. Eksponaty wystawiane będą tak w części zadaszonej jak i w przestrzeni otwartej. Park miesza się z ekspozycją. Przestrzeń otwarta z zamkniętą (zadaszoną). Znajdując się w środku jest się jednocześnie na zewnątrz. Przestrzeń dla tłumu i dla pojedynczej osoby.

STREFA WEJŚCIA

Strefę wejścia zlokalizowano w narożniku ulic Rycerskiej i Partyzantów. Nowo projektowany budynek wejścia jest fragmentem struktury. Projekt zakłada zachowanie wszystkich istniejących drzew. Istniejące drzewa w bezpośredni sposób wpłynęły również na linię zabudowy struktury. Najbardziej jest to widoczne w sposobie organizacji przestrzeni Strefy wejścia właśnie. Ponieważ istniejące drzewa oraz warunki konkursu wyraźnie ograniczyły zakres możliwej rozbudowy Strefę wejścia rozmieszczono w projekcie na kilku kondygnacjach.
Główne foyer wraz z kasą, szatnią i toaletami umieszczono w kondygnacji podziemnej. Bezpośrednie wejście z zewnątrz umożliwiają szerokie schody prowadzące z Lapidarium. Ściana nad samym wejściem (od strony zewnętrznej) będzie ekranem dla multimedialnych projekcji. Z tego poziomu prowadzi bezpośrednie wejście na wystawę „Człowiek i Miedź”. Wejście na wystawę „Legnica” znajduje się natomiast na poziomie +2 (+9,14). Z foyer do wejścia na ww. wystawę dojeżdża się panoramiczną windą zlokalizowaną przy kasie.
Strefa wejścia dostępna jest również (drugie, równoważne wejście z zewnątrz) na poziomie 0 – wejście z zadaszonej przestrzeni Lapidarium przy portierni. Na tym poziomie znajduje się sklep muzealny oraz kawiarnia z zapleczem (pomieszczenia w istniejącym budynku). Osoby przychodzące mogą pozostać w sklepie lub kawiarni. Mogą też zejść wewnętrznymi, rozłożystymi schodami na poziom -1. Znajdują się tutaj również schody prowadzące na poziom +1 gdzie zlokalizowano salę wielofunkcyjną (konferencje, kino, wykłady) wraz z zapleczem (umieszczonym pod widownią sali).
Poprzez szereg otworów w stropach oraz zastosowanie szklanych posadzek strefa wejścia (wszystkie poziomy) staje się jedną, otwartą i przenikającą się przestrzenią, pełną światła i otwarć widokowych na zewnątrz (ulice i lapidarium). Przestrzeń ta jest również doskonale widoczna z ulic i Lapidarium. Wykończenie materiałowe wewnętrznych konstrukcji (czerwień) dodatkowo wzmacnia relacje wnętrze/zewnętrze.
Od strony ulicy Partyzantów zlokalizowano ogródek kawiarni poprzez który możliwe jest bezpośrednie wejście z ulicy (w sytuacji, że kawiarnia będzie funkcjonować poza godzinami otwarcia Muzeum). Istniejący przejazd w parterze budynku głównego pozostaje i służy jako wjazd do Lapidarium oraz dostawy do kawiarni.

WYSTAWA „LEGNICA”

Główną przestrzeń ekspozycyjną prezentującą wystawę historii miasta zlokalizowano w budynku głównym Muzeum (bywała Kurii Opatów Lubiąskich). Ekspozycję zlokalizowano na wszystkich nadziemnym kondygnacjach. Zwiedzanie wystawy rozpoczyna się od najwyższej kondygnacji (dostępnej za pomocą schodów i windy w nowym skrzydle strefy wejściowej). Istniejące poddasze budynku pozostawiono jako rezerwę na przyszłość (możliwość rozbudowy ekspozycji o kolejną kondygnację). Całkowita powierzchnia ekspozycji wraz z komunikacją wewnętrzną wynosi 769,5m2. Schemat komunikacyjny ekspozycji przedstawiono na planszy i prowadzi on reprezentacyjnymi schodami budynku od najwyższej kondygnacji do najniższej (kończy na poziomie 0). Następnie zwiedzający schodzą do części podziemnej gdzie zlokalizowano ekspozycję „Człowiek i miedź”.

WYSTAWA „CZŁOWIEK I MIEDŹ”

Przestrzeń ekspozycyjną prezentującą ww. wystawę zgodnie z warunkami konkursu będzie zwiedzana w drugiej kolejności (zwiedzający po obejrzeniu wystawy „Legnica” schodzą do części podziemnej gdzie zlokalizowano ekspozycję zaprojektowaną w zupełnie innej formie przestrzennej. Cała przestrzeń wystawy została rozbita na dwie części: piwnice istniejącego budynku głównego oraz kondygnacja podziemna nowo projektowanego budynku w wewnętrznym narożniku dziedzińca (w miejscu istniejącej zabudowy wewnętrznej przeznaczonej do rozbiórki oraz istniejącego dziedzińca gospodarczego Muzeum). Doświetlenie naturalne za pomocą wewnętrznego patio oraz świetlika. W części istniejącej (pogłębione piwnice) przestrzeń zaprojektowano w formie labiryntu przypominającego jaskinię lub korytarze kopalni z minimalnym doświetleniem poprzez istniejące okna (światło niebezpośrednie). Przestrzeń ekspozycji zmienia się radykalnie w budynku nowo projektowanym gdzie staje się ona jedną, otwartą przestrzenią z wewnętrznym patio w środku a także świetlikiem w narożniku południowo-wschodnim. W tej części nowo projektowana forma architektury jest częścią struktury lapidarium co będzie wyraźnie wyczuwalne wewnątrz. Całkowita powierzchnia ekspozycji bez komunikacji wewnętrznej wynosi 540,1m2. Schemat komunikacyjny ekspozycji przedstawiono na planszach.

ADMINISTRACJA

Pomieszczenia administracji zlokalizowano w istniejącym budynku przy ul.Św.Jana. Na poziomie +1 (I piętro) zlokalizowano pomieszczenia księgowości, dział administracyjno-gospodarczy oraz dyrekcję z salą konferencyjną. Działy naukowe (Sztuki, Archeologii i Historii) na poziomie +2 (poddasze). Dojście do części Administracji wejściem dla personelu z ulicy Św.Jana. Pomieszczenia biurowe zlokalizowano od strony ulicy natomiast korytarz od wewnętrznego dziedzińca (możliwość wykorzystania tarasów nad poziomem 0).

MAGAZYNY ZBIORÓW I PRACOWNIE

Pomieszczenia tego działu zlokalizowano częściowo w istniejącym budynku przy ul.Św.Jana (piwnica i parter oraz poddasze) oraz nowo projektowanym budynku w wewnętrznym narożniku dziedzińca (dwie „wolnostojące wieże” – poziomy +1/+4) gdzie umieszczono magazyny (zapotrzebowanie na wyższą nośność konstrukcji). Na parterze budynku istniejącego zlokalizowano bibliotekę (możliwość bezpośredniego dostępu z ulicy) oraz dział naukowo-oświatowy.

POMIESZCZENIA TECHNICZNE I TECHNICZNO-MAGAZYNOWE

Większość pomieszczeń tego działu umieszczono na poziomie parteru w nowo projektowanym budynku wewnątrz dziedzińca oraz w północnej części istniejącego budynku przy ul.Św.Jana (poziomy +1, +2). Dostawy poprzez strefę rozładowczą w istniejącym przejeździe od ul. Św.Jana.

KONSTRUKCJA i ROZWIĄZANIA MATERIAŁOWE

Budynek zaprojektowano w konstrukcji żelbetowej. Ściany żelbetowe w betonie fakturowym, malowane farbami do betonu. Ściany działowe, murowane z cegły pełnej, otynkowane tynkami cementowo-wapiennymi i gipsowymi, malowane na kolor. Płyty stropowe żelbetowe. Chodniki z płyt kamiennych lub cegły. Ślusarka okienna i drzwiowa aluminiowa. Biała. Drzwi wewnętrzne z płyt MDF, malowane na kolor. Poręcze stalowe, malowane proszkowo. Konstrukcje świetlików stalowe. Przeszklenia świetlików systemowe, aluminiowe.
Posadzki zróżnicowane (Marmoleum (np.FORBO) lub kauczuk, wykładziny dywanowe w pomieszczeniach biurowych, posadzki betonowe i epoksydowe w salach ekspozycji „Człowiek i miedź”, warsztatach i magazynach. Ściany i posadzki w pomieszczeniach mokrych z płytek ceramicznych. Tarasy, schody zewnętrzne z betonu i desek tarasowych. W strefie wejścia ściany i stropy wewnętrzne (schody, pochylnie, ściany i stropy sali wielofunkcyjnej itd. wykończone będą w kolorze czerwonym (wysoki połysk): malowane lub w okładzinach wewnętrznych. Ściany i stropy struktury bez zmian (jak w pozostałych częściach przestrzeni). Izolacje pomieszczeń ogrzewanych struktury wewnętrzne.

PRACE ROZBIÓRKOWE

Prace rozbiórkowe dotyczą przede wszystkim wschodniej części istniejącego budynku przy ul.Św.Jana. Wyburzeniu ulegnie niemal cały trakt trzy kondygnacyjny z istniejącym lekkich dachem o niskim spadku. Dzięki temu zabiegowi „wyczyszczeniu” ulegnie istniejący budynek (wyburzane fragmenty - późniejsze dobudowania- charakteryzują się niskim standardem budowlanym). Ponadto wyburzeniu ulegnie fragment stropu na nową klatkę schodową (7.3) oraz większość ścianek działowych ww. budynku. Prace rozbiórkowe obejmą również istniejące lapidarium oraz istniejące kanały sieci CO.
Istniejące posadzki piwnic ulegną pogłębieniu (w nowych posadzkach prowadzone będą kanały instalacji wentylacji i klimatyzacji).

UWAGI KOŃCOWE

Cały budynek dostępny jest dla osób niepełnosprawnych.

Zbiorcze zestawienie kosztów realizacji poszczególnych obiektów i zagospodarowania terenu zawiera w sobie wszystkie prace dodatkowe niezbędne do zakończenia inwestycji (rozbiórki, przyłącza, przełożenia istniejącej sieci CO oraz budowy nowych sieci, zagospodarowanie ternu, prace projektowe itd.)

info
about
concept
plans
elevations
exterior
interior
←back to competitions

THE MONUMENT TO JAN PALACH IN VŠETATY

year of completion:  2016
location:                    Všetaty, Czech Republic
floor area:                 400 sqm
author:                      Szymon Rozwałka
team:                        Adéla Kyselová, Karolína Cebová,
                                 vizualization Luboš Zbranek
status:                       competition, 3rd place

About: (czech only)

SYLABUS

Čin Jana Palacha nelze jednoduše uchopit. Vyžaduje pokoru. Některé věci by měly zůstat beze snahy úplného porozumění. Dům Jana Palacha by měl také zůstat takovým. Projektujeme totální strukturu, která proniká domem, ale neumožňuje do něj vejít. Návštěvník ví, že struktura prochází Palachovým domem, ví, že je a není v domě. Že rozumí a nerozumí – domu, činu Jana Palacha , životu jeho rodiny.
Pouze v některých momentech struktura umožňuje vhled do vnitřku domu (jako záblesky pochopení), ale ne natolik, aby bylo možné plné porozumnění, uchopení celku.

MOTTO

„Palachův čin je neuchopitelný, nestandardní. Vymyká se běžnému etickému hodnocení. Vzbuzuje velké emoce, vyvolává řadu otázek, polemik a často i protichůdných hodnocení. Je odsuzován i glorifikován.“

Jindřich Šrajer (2009)


LIBRETO

Čin Jana Palacha nelze jednoduše uchopit. Je tajemstvím. Nevíme, jak se k němu postavit. Potřebujeme udělat krok zpátky a nechat některé věci bez rozsudku, bez plného porozumění, bez uzavření.
Stejně tak tento konkretní prostor a emoce s ním spojené od nás vyžadují pokoru. Ne všechno musíme vědět, ne všechno musíme vidět.

DŮM

Stávající dům pro nás představuje druh „ateistické svátosti”. Vůči svátosti se nerouhá. Svátost není možné pochopit. Nechceme chodit po tomto domě, prohlížet si interiér a říkat: „aha, tady měl svůj pokoj…tady spal…tady jedl snídani”. Myslíme si, že by to bylo nevhodné – tak jako přehnaně dlouhé kondolence rodině zemřelého. Dům musí zůstat tajemstvím. Musí zůstat nepochopen. Tak jako Palachův čin. Tak jako život jeho rodiny po jeho tragické smrti.
Proto projektujeme silnou a výraznou strukturu, která proniká do domu, ale znemožňuje do něj vejít. Návštěvník chodí labyrintem brutální struktury. Ví, že struktura prochází Palachovým domem, ale samého domu se nemůže dotknout. Návštěvník vnímá, že je a není v domě. Že chápe i nechápe Palachův čin. Že rozumí i nerozumí životu jeho rodiny. Že rozumí i nerozumí. Pouze v některých momentech struktura umožňuje vhled do vnitřku domu (jako záblesky pochopení), ale ne natolik, aby dovolila plně pochopit, uchopit celek.
Dům sám zůstane bez zásahů. Jakékoliv estetizování, i když s dostatečným citem, promyšlené a vkusné, by bylo pořád jen estetizováním. Bylo by jen kamuflováním historie a tím klamáním. Všechny zásahy nutné pro technické zabezpečení domu a vybudování „struktury“ budou taktéž bez jakéhokoliv elementu estetizace – budou maximálně racionální a technické, svým způsobem až primitivní. Stříkaný brizolit zůstane stříkaným brizolitem, natřený plech oplechování zůstává natřeným oplechováním, stávající okna zůstávají atd. Stejně tak i interiér.

TERÉN

Víme, že dům již není domem, ale že se z něj stává veřejný prostor, a proto potřebuje odstup a předprostor. Struktura sice končí na hranici pozemku, ale vpouští vnější terén dovnitř. Potok vtéká na pozemek, zeleň při cestě přerůstá na pozemek i dům a díky tomu se hranice pozemku smazávají. Pozemek se stává veřejným prostorem.
Vnitřní patia umožní v rámci struktury vznik prostorů k individuální kontemplaci.
Důležitější fragmenty terénu (jako například strom nebo fragmenty plotu v místech, kde nebude struktura) zůstanou netknuté.

STRUKTURA

Rastrová struktura bez přímého hledání ‘krásy' kříží DŮM, probíjí ho v přímém a zároveň symbolickém smyslu. Struktura je totální, arogantní a brutalní. Stejně silně zasahuje stávající dům, tak jako totalitní doba a posléze i Palachův čin zasáhl život jeho rodiny.
Finalní forma struktury je výsledkem hledaní abstraktní, akontextualní struktury, která 'rhizomaticky' propojuje venkovní s vnitřním. Zakřivená forma střech umocňuje vnitřní lineární prostory památníku, zároveň vědomě oslabuje symboliku mříže. Symboliku, která není záměrná, ale výsledná, která nebyla naším cílem. Vznikla jakoby sama. Možná prostě taková měla být. A proto jsme ji takovou nechali. Mříž nebude přímo znatelná. Povšimnutí nebo spíše pochopení mříže necháváme na každém navštěvníkovi památníku (ne každý si ji všimne, tak jak mnoho z nás dodnes nevidí jisté skutečnosti).

FUNKCE

Expozice se nachází v liniových prostorech struktury.
Veškeré prostory technického a sociálního zázemí (včetně zázemí pro zaměstnance) jsou umístěny ve 'vnějších' patio nebo v podzemní části budovy.Malý shromažďovací sál může být rozšířen o část chodeb pomocí posuvných a otočných stěn (viz výkresová část projektu).

STÁLÁ EXPOZICE

Expozice není pouze 'umístěná' uvnitř budovy. Budova se stává součástí expozice.
Budova=Expozice=Struktura.
Koncept výstavy předpokládá jeho uspořádání v podobě meandrující klikaté cesty s 19 zastaveními, z nichž každé bude samostatnou historií. Jejich umístění vychází z časové postupnosti a prostorového umístění. Expozice bude umístěna ve dvou úrovních (+-0,000 a +0,550), propojených nakloněnou plochou fungující jako dynamický prvek, prvek nejistoty a úzkosti.
V úrovni +-0,000 se představuje historický kontext před rokem 1968 a polistopadová tradice. Střední část se šikmou podlahou je věnována tématům, která způsobují pocit bezmoci (potlačení Pražského jara, omezování svobody a postupná normalizace, reakce režimu na čin Palacha, represe Palachovy rodiny, proces s Vilémem Novým, násilná exhumace a zpopelnění pozůstatků Jana Palacha).
Nejdále od vchodu je nejintimnější část výstavy, věnována samotnému Palachovi a jeho rodině.
Tato část prochází samotným domem a částečným prosklením umožňujenáhled (záblesky poznání) do Palachovabytu. Zde se nacházejí trojrozměrné předměty expozice.Z intimní části je jediný volnývstup do patia uvnitř struktury. To leží před historickým vchodem do Palachova domu a pokračuje v něm externí část expozice. Meandrující cesta není jediným způsobem putování výstavou. Možný je jiný, spontánní a individuální způsob procházení. Z tohoto důvodu, jednotlivá zastavení, musí být vhodně zvolena i v příčném směru k hlavní cestě.
Sekundární linií expozice je odkaz na jiné živé pochodně. Každá chodba (osa struktury) je pojmenovaná jiným jménem. Tato linie by neměla být příliš vnímatelná.

STAVEBNÍ ŘEŠENÍ

Technické stávající stavby budou odstraněny. Stávající dům nebude revitalizovaný. Odbouraný bude pouze komín v jihozápadní části. Veškeré stavební práce v rámci domu budou minimální a budou spojené s technickým zabezpečením konstrukcí, vyřešením stavebních problémů např. vlhkosti a požadavky vyplývajícími z křížení s navrhovanou strukturou.
Interiér domu nebude veřejnosti dostupný. Nebude vytápěný, pouze temperovaný.
Novostavba je navržena v železobetonové konstrukci. Stěny a stropy v pohledovém betonu. Kvalita povrchů betonových ploch střední (není kladen důraz na ideální kvalitu povrchů). Podlahy z leštěných cementových stěrek. Vnější zateplení minerální vlnou s tenkovrstvou omítkou v imitaci betonu. Izolace střechy z hydroizolačního pásu z SBS modifikovaného asfaltu. Okna a dveře hliníková (fasádní systém).

info
about
renders-1
renders-2
schema
←back to competitions

HOUSE OF CULTURE WARSZAW

year of completion:  2002
location:                    ul.Podskarbińska, Warszaw, Poland
author:                      Szymon Rozwałka
status:                       competition

About: (polish only)

myśli...

projekt Centrum Kultury nie może być bezpieczny (naszym zdaniem żaden projekt)... musi otwierać umysły na niemożliwe... na inne niż normalnie przyjęte.....powinien raczej stawiać pytania aniżeli udawać, że daje odpowiedzi...... Każda odpowiedź (rozwiązanie) ma w sobie przemoc wynikającą z niedecydowalności rzeczy.... jesteśmy zmuszeni do decyzji, do przemocy ale nie chcemy tej przemocy usprawiedliwiać, jej kamuflować i skrywać... za dowodami jej słuszności, za kontekstem, kompozycją, Genius Loci.....
tak samo paradygmat funkcjonalny nie może być punktem wyjścia a przez to usprawiedliwieniem decyzji ponieważ funkcja też nie jest oczywista...posiada wiele niewiadomych, których nie dopuszcza się do głosu ponieważ umysł „oświecony” zdecydował kiedyś (ponownie przemoc) co jest słuszne a co błędne tak jakby te pojęcia w architekturze były mierzalne..... lubimy często nieodpowiednie rozwiązania, „błędne” zestawienia... najczęściej wynikają one z przypadku, arogancji lub niewiedzy... rzadziej z świadomych decyzji... fakt pozostaje faktem – te błędne miejsca działają często mocniej: mogą denerwować, mogą burzyć spokój i może dlatego je lubimy...

teoria nie zawsze wpływa bezpośrednio na poszczególne rozwiązania projektowe, często działa podskórnie, inaczej można zagubić się w reprezentacji, w mówieniu poprzez projekt o teorii...

kontekst:

„fuck context” nie tylko w przypadku wielkich budowli ale zawsze. Można zaryzykować, że to nasz obowiązek... nie wierzymy w sensowność poszukiwania Genius Loci, nie wierzymy, że ten zwierz istnieje... nie wierzymy w sensowność kontynuacji na zasadzie wysokości zabudowy czy rodzaju dachu... w żadnego ducha, żadną regułę, żaden ideał który ma nam odpowiedzieć jaka jest/była/będzie „niezmniennie” przestrzeń... rozwiązywanie projektu na zasadzie dokształtowania (zamordowania) przestrzeni nie jest naszym zdaniem zbyt mądre..... czy można uznać za mądre mordowanie czegokolwiek? Każda bowiem próba całościowej oceny danej przestrzeni (poszukiwanie ducha miejsca jest taką próbą, „odkrywanie” ukrytych reguł przestrzennych –czy to kompozycyjnych czy funkcjonalnych, czy historycznych- również) ma w sobie fałsz zapomnienia o stanie sprzed podjęcia decyzji, o niezliczonej liczbie innych... być może dlatego lubimy to co śmiałe, ryzykowne, prymitywne.... trudniej tu udawać, trudniej zapomnieć...

form follow function : może, nie musi...
szczerość konstrukcji: może, nie musi...

teren...

lubimy drzewa.... projekt zakłada pozostawienie całego drzewostanu...

lubimy zieleń...projekt nie wprowadza alejek, placyków, pozostawia trawę jako jedyne rozwiązanie/nie rozwiązanie..... w części dojazdowej od posesji Banku, w całej północnej części (wokół budynku) „Ecoraster” (ruszt plastykowy do zarośnięcia trawą)... przy tak małym natężeniu pozwalamy w tej części wszystkim uczestnikom ruchu (piesi, rowery, samochody) na takie samo korzystanie z terenu.... tak ludzie pieszo jak i w samochodach mogą chodzić (jeździć) i zatrzymywać się (parkować) gdziekolwiek.... np. ruszt z Grettingu nad większym atrium jest zaprojektowany o nośności wystarczającej do jeżdżenia po nim samochodów; w części południowej pozostawiamy po prostu trawnik zostawiając przyszłym użytkownikom dowolność jego wykorzystania: ekspozycja tymczasowych wystaw plastycznych, opalanie się, granie w piłkę czy puszczanie latawców, jeszcze jedno krzesło Kantora, palma Rajkowskiej.....
prosty zabieg podziału terenu na trawę i „Ecoraster” nie uwzględnia wcześniejszej kompozycji placu, pozostawia drzewa ale w innym kontekście....decyzja ta jest ściśle powiązana z uwagami na temat kontekstu.
Ilość miejsc parkingowych pokazana na rysunku koncepcji zagospodarowania terenu (26 miejsc postojowych; wg wskaźnika ZDM na 1235.14m2 potrzeba 25 miejsc postojowych) w wyniku tak przyjętej, otwartej koncepcji zagospodarowania terenu może się powiększyć.
Cały teren zgodnie z wymogami konkursu ogradzamy siatką ocynkowaną (oka 10x10cm) na słupkach drewnianych 14x14cm...wysokość ogrodzenia 2,0 metry. Jest to swoisty cytat ogrodzenia nie miejskiego jakie można spotkać chyba jedynie poza Warszawą: ogrodzenie wydm na plaży nad morzem.

Koncepcja...

zaprojektowanie budynku w formie 4-kondygnacyjnego obiektu wynika głównie z małej przestrzeni jaką dysponujemy...chodzi głównie o istniejące nieprzekraczalne linie zabudowy oraz bogaty drzewostan. O ile każda kondygnacji jest wyraźnie inaczej architektonicznie kształtowana to poprzez dobór materiałów ta wyraźna segregacja zostaje „zakwestionowana”. Takie posunięcie wynika z chęci odrzucenia kontekstu samego projektu... pierwszych decyzji jakie przy pracy nad nim się pojawiły. Kolejnym posunięciem mogłoby być podobne „zakwestionowanie” programu funkcjonalnego.... tutaj jednak potrzebny byłby bliższy kontakt z użytkownikiem co z racji formy konkursowej projektu jest oczywiście nie możliwe.
W związku z powyższym zrezygnowano w projekcie z mniej racjonalnego podejścia do funkcji – łączenia ze sobą funkcji „nie pasujących”, „nie poprawnych” rozwiązań poszczególnych przestrzeni itd.
Umieszczenie sali widowiskowej i sali do prób młodzieżowych zespołów muzycznych wynika w głównej mierze ze względów akustycznych; zmniejsza również odległość do wszystkich przestrzeni z poziomu terenu do maksymalnie dwóch kondygnacji. Rozdzielenie parteru na dwie części wynika głównie z chęci większego zaplątania budynku z otoczeniem. Część administracyjna poprzez umieszczenie jej w osobnej część (dostępnej jednak „suchą stopą” z pozostałej części obiektu) ma stworzyć jakby osobny świat...mniejsza wyczuwalność tego drugiego świata ma z jednej strony pozwolić na spokojną pracę osobom zatrudnionym w obiekcie a z drugiej pozostawić więcej swobody osobom z zewnątrz. Przy obecnym stanie techniki nie ma żadnego problemu z rozwiązaniem problemów bezpieczeństwa przy takim oddzieleniu obu tych części.
Przestrzeń ekspozycji prac plastycznych została potraktowana trochę swobodniej aniżeli tradycyjna przestrzeń galeryjna. Rozumiemy, że nie ma to być profesjonalna galeria sztuki a raczej centrum kultury stąd uważamy, że równie istotne jest działanie prezentowanych prac na zewnątrz. Nie chodzi tu o dosłowną prezentację ale raczej o „wydarzanie się” widoczne na zewnątrz budynku. O kolejną reakcję wnętrze budynku – otoczenie. W sytuacji potrzeby instalacji bardziej tradycyjnie organizowanej wystawy (wymagającej raczej oświetlenie sztucznego aniżeli naturalnego) wykorzystane będą ściany działowe, zasłony i inne tego rodzaju elementy ruchome. Z drugiej strony pozostawiamy przestrzeń otwartą dla przyszłych użytkowników – często niedogodności na które jesteśmy zmuszeni reagować przyczyniają się do ciekawych i niesamowitych rezultatów. Podobnie wyjście ewakuacyjne z sali widowiskowej może w niektórych przedstawieniach być w ciekawy i twórczy sposób wykorzystane.
Najwyższa kondygnacji, w której mają się znaleźć sale do zajęć stałych oraz sala do prób tanecznych została zaprojektowana jako struktura (o podziale: 310x 365x200cm) składająca się z trzech rodzajów płaszczyzn: szklanej, betonowej i „kolorowej”. Wszystkie te płaszczyzny zostały zaprojektowane jako przegrody (strop, ściany, dach) warstwowe z konstrukcją stalową z kształtowników HEB i izolacjami wewnątrz (więcej na rysunku detalu). Struktura nie ogranicza się jedynie do przegród zewnętrznych i podłogi ale pojawia się również wewnątrz w formie ścian działowych będących czasem oddzieleniem poszczególnych pomieszczenia, kiedy indziej natomiast wolnymi płaszczyznami w pomieszczeniach (wówczas na wysokości pozwalającej na korzystanie z pomieszczeń).

Konstrukcja:

budynek zaprojektowano w konstrukcji mieszanej: stalowej i żelbetowej (wylewanej na budowie – nawet żelbetowe okładziny ścian warstwowych najwyższej kondygnacji mają być wylewane na miejscu). W części podziemnej i na parterze przeważa konstrukcja żelbetowa; na poziomie +1 konstrukcja żelbetowa (ściany klatek schodowych oraz pomieszczeń: wokół windy oraz magazynu) miesza się plus minus na pół z konstrukcją stalową opartą na słupach stalowych HEB, w najwyższej kondygnacji w całości konstrukcja stalowa; żelbet występuje tutaj tylko jako materiał wykończeniowy. Stropy nad częścią podziemną i parterem żelbetowe; strop nad poziomem +1 oraz dach warstwowe w konstrukcji stalowej.

info
about
scheme
renders
model
elevations
←back to competitions

OFFICE BUILDING AND LOGISTIC CENTER

year of completion:  2008
location:                    Wroclaw, Poland
author:                      Szymon Rozwałka, Tomáš Pejpek
co - author:               Pavel Martinka, Petr Jakšík, Tomáš Borek
status:                       competition

About: (polish only)

KONTEKST

Teren opracowania znajduje się w zadziwiającym „klinie” niezurbanizowanej przestrzeni stanowiącej niesamowitą wartość w kontekście całego wręcz miasta Wrocławia. Naturalny klin zieleni ograniczony rzekami Oławą i Odrą stanowi wraźny fenomen „nietkniętej przestrzeni”. Wyraźnie widoczne to jest na zdjęciach satelitarnych (np. na Google Earth).
Uważamy, że błędem byłoby takie traktowanie tej przestrzeni w wyniku, ktrórego jej chrakter zatraciłby swoją „odmienność” od bardziej zurbanizowanych fragmentów miasta.
Pomijamy tutaj względy ekologiczne tak na poziomie reprezentacji idei (klin terenów naturalnych wbijający się w sam środek miasta) jak i i na poziomie stricte utylitarnym (wentylowanie miasta).
Już na poziomie kulturowym zastała sytuacja „inności” jest dla nas wystarczająco ciekawa i intrygująca, aby poszukiwać nowego. Projektowanie nowej zabudowy w oparciu o klasyczne wzory czy to będzie zabudowa kwartałowa XIXw. czy też funkcjonalistyczne budynki modernistyczne mogłyby bowiem doprowadzić do utraty ww. opisanego bogactwa jakie znajdujemy w zdezurbanizowaniu tej przestrzeni. Przy projektowaniu zagospodarowywania terenu wyszliśmy z uwzględnienia faktu, że w bezpośrednim kotekście znajduje się Wieża Ciśnień Na Grobli. Jej fenomen funkcjonuje „naszym zdaniem” między innymi dzięki kontekstowi jej lokalizacji. Wieża Ciśnień funkcjonuje jako pojedynczy znak architektoniczny. Im bardziej znajduje się w przestrzeni „niezurbanizowanej” tym mocniej działa. Wieża Ciśnień przewyższa wszystko wokół nie tylko swoją skalą i wysokością ale przede wszystkim swoją „odmiennością”.
Uważamy, że teren opracowania wymaga właśnie takich , samodzielnych „znaków” architektonicznych. Samodzielnych budynków wyrastających z otaczającej ich zieleni. „Znaków” nie poszukujących relacji z zabudową po drugiej stronie rzeki tj. z miastem.

OPIS KONCEPCJI ZAGOSPODAROWANIA TERENU

Zgodnie z wytycznymi konkursowymi nowe budynki administracyjno-usługowe zlokalizowane zostały w południowej części opracowywanego terenu. Od tej strony tj. od ul. Żabiej Ścieżki zaprojektowano dojazd i dojście dla klientów oraz pracowników. Wejścia do obu budynków (ZiA oraz BOK) zaprojektowano oddzielnie. Budynki pod względem budowlanym stanowią jednak jedną całość (funkcjonalnie połączone są na poziomie podziemnego parkingu).
Od strony południowo-wschodniej przed wejściem do ww. budynków zaprojektowano przestrzeń publiczną w formie utwardzonego placu z kwadratami pielęgnowanej zieleni. „Piazzetta” wchodzi częściowo pod nadwieszone kondygnacje budynku ZiA. Wzdłuż placu zaprojektowano parking dla klientów (12 m.p.). W części zadaszonej ustawione będą w nieregularnej kompozycji stojaki na rowery.
Wzdłuż wschodniej granicy działki zaprojektowanao wewnętrzną ulicę dojazdową o ograniczonym dostępie dla osób z zewnątrz (w parterze budynku ZiA zaprojektowano portiernię wraz z posterunkiem Ochrony - wspólne pomieszczenie). Pracownicy przyjeżdżający do pracy samochodami osobowymi będą parkować w garażu podziemnym lub nadziemnym (piwnica pod budynkami ZiA i BOK oraz I piętro bydynku ZiA). W obu parkingach zaprojektowano w sumie 98 m.p. Dodatkowo zaprojektowano 214 m.p. dla samochodów osobowych na poziomie terenu przy czym największa ich ilość znajduje się między budynkami ZiA, BLT oraz rzeką Oławą (107m.p.). Większość miejsc postojowych w tej części zaprojektowano z zatrawnionej kostki typu Ecoraster. Całkowita ilość miejsc postojowych dla samochodów osobowych wynosi 312. W części środkowej terenu zaprojektowano bazę transportowo-logistyczną (BLK), która oddziela w naturalny sposób część administracyjno-usługową terenu (południowa) od części transportowo-technicznej (północna).
Główny wjazd dla samochodów ciężarowych zlokalizowano od północy tj. ul.Na Grobli. Obsługa komunikacyjna wewnątrz terenu na zasadzie ulic jedno i dwukierunkowych. Główną oś komunikacji samochodowej stanowi, wcześniej wspomniana, wewnętrzna ulica wzdłuż wschodniej granicy opracowania. W części środkowej terenu okala ona budynek BLK. Przestrzeń pomiędzy ulicą i budynkiem jest utwardzonym placem manewrowym z zewnętrznymi parkingami warsztatowymi (C039), rezerwą na wolnostojącą myjnię przelotową (jako rozwiązanie alternatywne do projektowanej myjni w ramach bazy transportowo-logistycznej), dojazdami do garaży, warsztatów i magazynów. Budynek BLK zaprojektowano dodatkowo z wewnętrzną przestrzenią manewrową w formie „uliczki” rozdzielającej parter budynku na dwie części nad którą przebiegają podłużne prostopadłościany piętra z pomieszczeniami biurowymi i zapleczowymi. Wzdłuż elewacji zachodniej BLK zlokalizowano pole składowe na piasek i glebę z dojazdem od strony północnej (duży plac manewrowy do obsługi wyłącznie ww. pól C066 i C067).
Od północy plac dochodzi do budynku wiaty (pole składowe C 061), przystosowanej do ruchu wózków widłowych. Bramy wjazdowe wiaty zlokalizowano zostały od strony wschodniej. Plac manewrowy przy polu C066 i C067 ma bowiem inny chrakter użytkowy niż analogiczny plac przed polem składowym C061 i stąd rozdzielono je funkcjonalnie.

Parkingi dla samochodów ciężarowych zlokalizowano w północnej części terenu, między nowo projektowanym budynkiem wiaty z polem składowym C061 a istniejącym budynkiem pompowni II stopnia. Większość miejsc postojowych zaprojektowano jako przelotowe, z dojazdami ulicami jednokierunkowymi. Zaprojektowano 35 (wyznaczonych) m.p. dla samochodów ciężarowych o dł. 16,5m, 36 m.p. dł.10,5m oraz 3 m.p. dł.18m. Ponadto istnieje dodatkowo możliwość awaryjnego parkowania samochodów w obszarze placów manewrowych wokół BLK.

Pod względem urbanistyczno-architektonicznym zagospodarowanie terenu opiera się na wydzieleniu oddzielnych obiektów budowlanych wykończonych w poziomie parteru okładzinami z cegły klinkierowej, analogicznymi do istniejących zabytkowych zbiorników wody czystej oraz innych budynków zabytkowych (przede wszystkim Wieży Ciśnień). Ma to być wzmocnione poprzez „identyczne”, niemal „eklektyczne” traktowanie elewacji w poziomie parteru (klinkier). „Nowe” pojawia się wyżej. Jednak pomimo zastosowania zupełnie nowego języka architektonicznego i tutaj mamy do czynienia ze swojego rodzaju kontynuacją. Powyżej poziomu parteru, projektowane obiekty (przede wszystkim budynek ZiA) kontynuują bowiem fenomen „Wieży Ciśnień” jako samodzielnego elementu w przestrzeni. Samodzielnego „znaku” wyrastającego z otaczającej go zieleni.
Na wizualizacjach z lotu ptaka okładziny parterowych części budynków z cegły klinkierowej zostały podkreślone żółtym kolorem.

ARCHITEKTURA

BUDYNEK ZiA

Najbardziej rzucającym się elementem projektu jest nowy budynek ZiA. Będzie on stanowić zauważalny „znak” architektoniczny. Samodzielny i niezależny. Jego „indywidualizm” wynika z uwag zawartych w części dotyczącej kontekstu.
Naszym zdaniem, nie powinien on podkreślać żadnego kierunku. Już sama jego skala (powierzchnia ok.10 000m2) decyduje, że będzie to duży budynek co w kontekście braku innej zabudowy po tej części rzeki jest równoznaczne z akceptacją dużej zmiany w tym miejscu. Pytanie jednak jakiej zmiany? Naszym zdaniem nowy budynek nie może jak już pisaliśmy „rozszerzać” zabudowy „miejskiej” na tą stronę rzeki.
Zaprojektowany budynek oparty został na pojedyńczym module przestrzenno-konstrukcyjnym, który w trakcie pracy nad projektem ulegał wielokrotnej transformacji polegającej na jego kopiowaniu, obracaniu, przesuwaniu.
Na każdej kondygnacji nadziemnej (począwszy od drugiego piętra) przestrzeń wewnętrzna będzie zdominowana przez „podstawowy moduł” jakim jest czteroramienna, betonowa „rama” o wymiarze wewnętrznym 11,5x2,9m, będąca konstrukcją betonową sprężoną. Wg wstępnych obliczeń statycznych, grubości płyt stropowych będą wynosić ok.30cm. Dopuszcza się dodatkowe konstrukcje wzmacniające w postaci cienkich słupków stalowych jednak będą one się pojawiać tylko w krytycznych pozycjach. Każde ramiono otwierać się będzie w innym kierunku otwierając się na różne strony świata (dostępność światła słonecznego przez cały dzień, otwarcia widokowe na zewnątrz (w kierunku południowym na „piazzettę” przed budynkiem, w kierunku wschodnim na zieleń ogródków działkowych, w kierunku zachodnim na rzekę i dalej miasto i w końcu w kierunku północnym na Wieżę Ciśnień). Ściany działowe w środku każdego z modułów będą lekkimi przegrodami z możliwością ich prostej pod względem technologicznym likwidacji lub zmiany (elastyczność wnętrza). Równie dobrym rozwiązaniem mogą być duże powierzchnie biurowe (zamiast osobnych pomieszczeń). W takim rozwiązaniu z każdego miejsca byłoby możliwe odczuwanie otaczającej budynek zieleni. Ze względu na warunki konkursowe, w rozwiązaniach projektowych pokazano jednak wariant z osobnymi pomieszczeniami (częściowo z przegrodami szklanymi wyposażonymi w wewnętrzne żaluzje).
Podstwowy schemat funkcjonalny budynku polega na rozłożeniu poszczególnych funkcji na różnych kondygnacjach tak aby mogły tworzyć samodzielne jednostki przestrzenne (w kierunkach horyzontalnych) przy jednoczesnych ich połączeniu w kierunku wertykalnym za pomocą wewnętrznego patia ze schodami i windami panoramicznymi. Patio będzie stanowić jedyny pion komunikacji pionowej budynku, używanej na co dzień. Pozostałe piony komunikacji stanowią zewnętrzne schody ewakuacyjne znajdujące się po przeciwległych stronach budynku i wykorzystujących miejscami zróżnicowanie bryłowe budynku (układ tarasowy od strony południowej).

Rozbicie podstawowych modułów „betonowych ram” zostało dodatkowo wzmocnione poprzez dodatkowe przestrzenie „pomiędzy”, które od zewnątrz zostały wykończone okładzinami z luster (odpornymi na czynniki zewnętrze oraz wandalizm). Okna doświetlające znajdujące się tam pomieszczenia wykonano z bezramowego systemu fasadowego ze szkła refleksyjnego. Ich kompozycja i wielkość będzie widoczna tylko po zmierzchu, kiedy dzięki oświetleniu wewnątrz budynku zmieni się cały charakter architektoniczny tych fragmentów budynku.

Parter bydynku stanowi prostopadłościan z zewnętrzną okładziną z cegły klinkierowej (identycznej jak w zabytkowych budynkach obok) będący częścią kompozycji szeregu podobnych obiektów o czym wspominaliśmy w części zagospodarowania terenu.

Na pierwszym piętrze znajduje się parking dla samochodów osobowych oraz sala bankietowa z osobnym wejściem.

Kondygnacje +2 / +6 to już przede wszystkim powierzchnie biurowe i archiwalne zaprojektowane zgodnie z warunkami konkursu. Na najwyższe kondygnacji zlokalizowano bufet dla pracowników z otwarciem widokowym w kierunku północno-zachodnim.

Pomieszczenia techniczne zlokalizawano na poziomie przyziemia oraz w zespole pomieszczeń wentylatorni i kotłowni (pomieszczenia w 3 kondygnacjach zlokalizowano nad sobą co umożliwi łatwe rozprowadzenie wszelkich kanałów wentylacji itd.). Kotłownia na poziomie +3 będzie pobierać powietrze z góry (poprzez czeronie w zewnętrznej ścianie pomieszczenia W.4.2 – kondygnacja +4).
Wyrzutnie powietrza zlokalizaowano natomiast w posadzce kotłowni.

Garaż podziemny łączy budynek z budynkiem Biura Obsługi Klienta znajdujący się na południe od budynku ZiA. Wielkość garażu jest kwestią otwartą. Jego rozmiar można bez wpływu na koncepcję zmniejszyć. Ze względu na wysoki poziom wód gruntowych możliwe jest również rozwiązanie calkowitej rezygnacji z ww.garażu. Jedynymi zadaszonymi miejscami postojowymi dla samochodów osobowych byłby wówczas parking na poziomie pierwszego piętra.

Konstrukcję nośną stanowią ww. opisane „rame z betonu” zaprojektowane w sprężonej konstrukcji betonowej. Konstrukcje te unoszą się na kilkudziesięciu słupach żelbetowych o swobodnej geometrii rzutu poziomego. Podstawowe słupy znajdują się skrzyżowaniach różnych ścian zewnętrznych „betonowych ram”. Pozostałe słupy są konstrukcją dopełniającą.

BUDYNEK BOK

Budynek ten stanowi integralną całość konstrkcyjno budowlaną wraz z budynkiem ZiA. Pod względem funkcjonalnym będzie on jednak samodzielny. Elewacja zewnętrzna z cegły klinkierowej jest oczywistą kontynuacją założeń wstępnych dotyczących zagospodarowania terenu.

BUDYNEK BLK

Budynek bazy logistyczno-transportowej zaprojektowano jako 1, częściowo 2 kondygnacyjny. Na parterze zlokalizowano przestrzenie garażowe, warsztatowe i magazynowe. Nad partrem zaprojektowano ramiona z pomieszczeniami biurowymi, szatniami itd. Elewacja parteru z okładziną z cegły klinkierowej. Ramiona piętra z wykończeniem z białego tynku.
Funkcjonalnie budynek w poziomie rozdzielono wewnętrzną dziedzińcem manewrowym w formie uliczki dostawczej. Pole składowe C061 zaprojektowano jako osobny budynek zadaszony nieogrzewaną wiatą. Elewacje zewnętrzne w wykończeniu z cegły klinkierowej.

info
about
scheme
←back to concepts

LA BIENNALE DI VENEZIA, CONCEPT

year of completion:  2016
location:                   Czech and Slovak Pavilion
author:                     Szymon Rozwałka, Marek Szilvási
status:                      study

About:

Výnimka (An Exception)

Libreto

Pre ilustráciu oficiálneho vyhlásenia Alejandra Aravena o „zapase, ktorý je potrebné vyhrať (...) za zlepšenie kvality vybudovaného prostredia (built environment) a súčasne tak aj kvality ľudského života" by sme na Slovensku len ťažko hľadali naliehavejší a vhodnejší prípad ako zápas o vybudované prostredie štatisticky aj historicky najchudobnejšej a najviac diskriminovanej časti slovenskej spoločnosti – Rómov.

Atlas rómských komunít, komplexný prieskum rómskych sídiel na Slovensku z roku 2013, poukázal aj na niektoré skutočnosti týkajúce sa bývania:

  • v sučasnosti na Slovensku existuje 803 koncentrovaných rómských sídiel, mnohé z nich vznikli pred desaťročiami, či storočiami, iné sú dôsledkom nútených populačný presunov Rómov spojených s rozpadom Československa a častými nútenými vysťahovaniami

  • viac než 150 rómských sídiel je kompletne bez pripojenia na verejný vodovod, viac než 370 sídiel je bez verejnej kanalizácie

  • viac než 30 percent Rómov býva v neformálnych podmienkach – rómske osady sú umiestnené mimo intravilány obcí, pozemky častokrát nie sú evidované ako obytné zóny, pozemky a budovy nie sú pasportizované, chýbajú verejné komunikácie a služby, atď.

  • 3662 murovaných a 399 drevenic obývaných Rómami nie je zapísaných v katastri nehnuteľností

  • v mnohých prípadoch nevyjasnené vlastnícke práva a nerešpektovnie právných predpisov efektívne znemožňujú proces legalizácie týchto obydlí

  • nútené vysťahovania a nariadenia odstránenia stavieb, ktoré sú často zdôvodňované nelegálným charakterom osady, nie je v týchto prípadoch možné vykonať bez ďalšieho porušovania ľudských práv – právo na adekvátne bývanie a na život v komunite


S veľkou pravdepodobnosťou nie je na Slovensku momentálne dôležitejšej „hranice, ktorú je potrebné posunúť“ ako hranica zákona (stavebného zákona, zákona o pozemkopvých úpravách, Občianskeho zákonníka, atď.), ktorá súčasne nielenže prispieva k rozširovaniu daného problému, ale v mnohým prípadoch vedie k porušovaniu niektorých základných ľudských práv (práva na vodu, práva na adekvátne bývanie, práva na súkromie, právo na ochranu obydlia, atď.).

S veľkou pravdepodobnosťou však nie je zložitejšej úlohy než „vzdorovať redukcionizmu a prehnanému zjednodušovaniu a nevzdať sa misie architektúry, ktorá nabáda prenikať mystériá ľudských podmienok“, teda úlohy nanovo premýšľať architektonický diskurz a podvedomé očakávania architektúry. Tieto očakávania, zahrňujúce hodnoty stability, istoty a bezpečia, sú často podvedomé ovládané strachom, obavami, a nátlakom.

Namiesto NORMALIZÁCIE existujúcich neformálnych osád je možná ich LEGALIZÁCIA. Chceli by sme sa zamyslieť nad možnosťou legalizácie osád v podobe zákonnej VÝNIMKY. Akokoľvek je náš zámer neísť proti práci mnohých skvelých ľudí, ktorí pracujú na zlepšovaní kvality vybudovaného prostredia v rámci existujúcich právnych noriem, sme si vedomí, že ich ťažká práca nie vždy stačí v „zápase, ktorý je potrebné vyhrať“.

VÝNIMKA by mala byť nadriadená stavebnému zákonu a dalším stavebným predpisom. Ľudské právo na bývanie je prioritou.

VÝNIMKA, ktorú navrhujeme, by sa mala vzťahovať na situácie, v ktorých sú štandardné právne spôsoby zlepšovania bytovej situácie neefektívne. Medzi tieto situácie zahrňujeme nevyjasnené vlastnícke práva, nedostatok finančnej podpory, praktická nemožnosť splniť právne predpisy a normy, atď.

Zavedenie takejto VÝNIMKY by postavilo architektov pred novú výzvu a otvorílo pre nich nové príležitosti. Na jednej strane absencia obmedzení vyplývajúcich z „narastajúcej komplexnosti sveta“ (komplexnosť zákona a stavebných noriem atď.), na druhej strane minimálne finančné možnosti, vyžadujú nové spôsoby premýšľania zásadných otázok o BÝVANÍ a špecificky výskum o PODSTATE DOMOVA.


Koncept

Výstava bude obsahovať dve tematické línie: všeobecnú a architektonickú.


VŠEOBECNÁ LÍNIA


Všeobecná linia analyticky popíše fenomén „nelegálných osád. Táto časť sa zameria na zmapovanie histórie a súčasného stavu problému neformálných rómských osád na Slovensku.

Hlavnou osou všeobecnej línie je ukázať nutnost zavedenia zákonnej VÝNIMKY pre neformálne osady, ktoré splňujú určité kritéria ako dlhodobá existencia komunity so silnými sociálnymi väzbami, v ktorej silách zároveň nie je zvýšenie kvality vybudovaného priestoru v medziach existujúcich zákonov a ekonomického statu quo. Integrálnou súčasťou všeobecnej línie výstavy bude „pozitívny príklad z frontu“ – činnosť a projekty združenia 'Architekti v osade' , Program podpory bývania organizácie People in Need – Slovenská republika a projekt ETP Slovensko - ’Z chatrče do 3E domu – svojpomocná výstavba domov‘ , ako príklady legálnych prístupov, a činnosť katolického kňaza Mariána Kuffu (viď film ‘Moje rómske deti’) ako príklad prístupov, ktoré nemajú oporu v súčasnej právnej úprave.
Všeobecná línia bude prezentovaná v katalógu a na stenách pavilónu.


ARCHITEKTONICKÁ LÍNIA


Architektonická línia bude rozdelená do dvoch častí: teoretickej a praktickej


Teória

Teoretická časť bude analyzovať jav VÝNIMKY v rámci architektonického diskurzu. Analýza bude obsahovať súbor podobných (existujúcich a navrhovaných) výnimiek riešených v odlišných architektonických situáciach. Jeden z príkladov podobnej výnimky zo zákona je myšlienka vytvorenia experimentálných zón mimo dosah inštitúcií na ochranu pamatok, a teda zón vyňatých z ochranných pásiem, s minimálnou reguláciou v uzemnom pláne, ako špecifická protiváha k striktne chráneným miestam.

Je potreba zvážit možnost, či súčasnému architektonickému diskurzu pri hľadaní ideálneho riešenia neuniká zmysel otvorenosti pre inakosť/ neprispôsobivé/iracionálne. Súčasťou diskurzu je podvedomé očakávanie stability, istoty a bezpečia, ktoré do veľkej miery znemožňuje nielen slobodnú tvorbu, ale hlavne možnosť hľadania diametrálne iných riešení. Zavedením výnimky by sme radi otvorili priestor pre experiment.

Súčasťou teoretickej časťi bude urbánna analýza vybranej rómskej osada zameraná na možnosti formovania verejného priestoru, ktorý bude mať desegregačný a social mix potenciál, a analýzu typov rómskych domov v neformálnych osadách


Prax - SÚŤAŽ


Praktická časť architektonickej línie bude realizovaná ako súťaž o projekt nízkonákladového domu. Vzhľadom na časovú náročnosť bude súťaž realizovaná na základe pozvania. Účastníci budu musieť naprojektovať dom pre rómsku rodinu (pre približne 6-7 člennú rodinu), ktorý bude spĺňať tieto požiadavky:

  • súťaž sa zamiera na nový architektonický jazyk (estetika a typológia) nízkonákladových domov

  • maximálna cena domu by nemala presiahnuť 12.000,- EUR

  • dom musí byť naprojektovaný tak, aby umožnil svojpomocnú výstavbu

  • podmienky súťaže budú akcentovať riešenia nezávislé na existujúcich zákonných predpisoch

  • všetci účastníci súťaže budú vyzvaní akceptovať ich projekty ako „common good“, ktoré budú následne bezplatne sprístupnené širokej verejnosti


Všetky projekty spľňujúce súťažné požiadavky budú publikované v katalógu. Niekoľko najlepších projektov bude prevedených do modelov v mierke 1:2, budú vystavené v Pavilóne a spoločne budú súčasťou simulácie fragmentu novéj (rómskej) obce. Zvolená mierka bude atraktívna pre všetkých návštevníkov Pavilónu – dospelých aj deti. Ďalšie materiály ako videá a fotky budú prezentované v rámci modelov (na miestach určených pre oddych a premýšľanie).


info
about
1-plans
2-exterior
3-interior
4-elevations
←back to concepts

SUMMER HOUSE IN MIKOŁAJKI, POLAND

year of completion:  2013
location:                   Mikołajki, Poland
floor area:                171,31 sqm
author:                     Szymon Rozwałka
team:                       Adéla Kyselová, Adam Jung
status:                      study

scroll to zoom
click and drag to move